Question

Difficulty: MediumHukuka Aykırılığı Ortadan Kaldıran Sebepler

Yolda yürümekte olan (A)(A), kontrolden çıkarak üzerine doğru hızla gelen bir aracın altında kalmak üzere olan bir yayayı kurtarmak için hamle yapar. Yayayı kenara iterek hayatını kurtaran (A)(A), bu esnada dengesini kaybedip kaldırımda sanatını icra eden (B)(B)’ye ait antika bir kemanın üzerine düşerek enstrümanın tamamen parçalanmasına neden olur.

Türk Borçlar Kanunu hükümleri uyarınca, bu olayla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    (A)(A)’nın eylemi meşru müdafaa kapsamında değerlendirileceğinden, (B)(B)’nin uğradığı zararı tazmin etme yükümlülüğü bulunmamaktadır.
  2. (A)(A), zorda kalma (iztırar hali) hükümlerine göre hareket etmiştir; bu durumda hâkim, (B)(B)'nin zararının giderilip giderilmeyeceğine ve miktarını hakkaniyete göre belirler.Answer
  3. C
    (A)(A)’nın eylemi hukuka aykırılığı ortadan kaldıran bir sebep olan 'hakkın kullanılması' niteliğindedir; bu nedenle (A)(A) herhangi bir tazminat ödemez.
  4. D
    (A)(A) kemana bilerek zarar vermediği için kusursuzdur ve haksız fiilin kurucu unsurlarından olan kusur bulunmadığı için (A)(A)'nın sorumluluğu doğmaz.
  5. E
    Eğer (A)(A) yayayı kurtarmak için kemana zarar vermeden başka bir yöne hamle yapabilecek durumdaysa, meşru müdafaada sınırın aşılması hükümleri uygulanır.

Answer

Zorda kalma (iztırar hali) durumunun varlığını ve tazminatın hakkaniyete göre belirleneceğini belirten ifade doğrudur.
Türk Borçlar Kanunu madde 64/264/2'ye göre, bir kimsenin kendisini veya bir başkasını açık veya yakın bir zarar tehlikesinden kurtarmak için, bu tehlikeyle ilgisi olmayan üçüncü bir kişinin malına zarar vermesi 'zorda kalma' hali sayılır. Bu durumda eylem hukuka aykırı sayılmaz, ancak zarar gören kişinin mağduriyeti göz önünde bulundurularak hâkim tarafından hakkaniyete uygun bir tazminata hükmedilir.

Step-by-Step Solution

1
Olayın hukuki karakterizasyonunun yapılması.
Bir kişinin hayatını (üstün yarar) korumak için, tehlikeyle ilgisi olmayan üçüncü bir kişinin malına (daha az üstün yarar) zarar verilmiştir.
Olayda haksız bir saldırı yerine bir kaza tehlikesi (araç çarpması) mevcuttur.
2
Hukuka aykırılığı ortadan kaldıran sebebin tespit edilmesi.
Eylem, Türk Borçlar Kanunu madde 64/264/2 kapsamında 'Zorda Kalma' (Iztırar Hali) olarak nitelendirilir.
Zorda kalmada, bir tehlikeyi savuşturmak için tehlikeyle bağı olmayan bir üçüncü kişinin malvarlığına zarar verilmektedir.
3
Tazminat sorumluluğunun belirlenmesi.
Hâkim, durumun özelliklerini göz önünde bulundurarak hakkaniyet gereği tazminata veya tazminatın miktarına karar verir.
TBK 64/264/2 hükmü, meşru müdafaadan farklı olarak zorda kalma halinde fedakarlığın denkleştirilmesi prensibiyle tazminat öngörmüştür.

Key Concept

Iztırar Hali (Zorda Kalma) ve Hakkaniyet Tazminatı
Estimated Time:1m 30s
Rate this question