Examkin

Question

Difficulty: Mediumİyiniyetli Zenginleşenin İade Yükümlülüğü ve Kapsamı

Bay (B)(B), bir teknoloji marketinin teslimat hatası sonucu adresine bırakılan ve yurt dışındaki bir arkadaşından doğum günü hediyesi olarak geldiğini düşündüğü bir drone'u (insansız hava aracı) iyiniyetle teslim almıştır. Cihazın yıpranmış pervanelerini 1.5001.500 TL harcayarak yeniletmiş (zorunlu gider), ayrıca drone'un gövdesine görsel amaçlı 800800 TL değerinde led ışıklandırma sistemi ekletmiştir (lüks gider). Daha sonra drone, Bay (B)(B)'nin hiçbir kusuru olmaksızın havada uçarken yaşanan ani bir frekans karışıklığı nedeniyle yere düşmüş ve ağır hasar görerek değeri %80 oranında azalmıştır. Gerçek hak sahibi ortaya çıkıp cihazı geri istediğinde, Bay (B)(B)'nin iade yükümlülüğü ve yaptığı giderleri talep hakkı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Drone'u mevcut hasarlı haliyle iade etmeli; iyiniyetli olduğu için meydana gelen değer kaybından sorumlu tutulamaz ve yaptığı 1.5001.500 TL zorunlu gideri geri isteyebilir.Answer
  2. B
    İyiniyetli olsa dahi, drone'u kullandığı süre boyunca elde ettiği fayda karşılığında ecrimisil ödemeli ve yaptığı lüks giderleri asıl hak sahibinden nakden talep etmelidir.
  3. C
    Drone artık kullanılamaz hale geldiği ve elinden kusursuz olarak çıktığı için hiçbir iade borcu yoktur; ancak yaptığı 1.5001.500 TL zorunlu gideri asıl sahibinden isteyebilir.
  4. D
    Kötüniyetli zenginleşen gibi sorumlu tutularak drone'un tamir bedelini ödemeli ve lüks giderlerin bedelini zorunlu giderlerden mahsup etmelidir.
  5. E
    Bu durum ahlaki bir ödevin ifası kapsamında yapılmış bir kazandırma niteliğinde olduğundan, drone'un asıl sahibi tarafından hukuken geri istenmesi mümkün değildir.

Answer

İyiniyetli zenginleşen drone'u mevcut haliyle iade etmeli, değer kaybından sorumlu tutulmamalı ve zorunlu giderleri geri isteyebilmelidir.
Türk Borçlar Kanunu madde 79 ve 80 uyarınca, iyiniyetli zenginleşen iade sırasında sadece elinde kalan miktar ile sorumludur; kendi kusuru olmaksızın meydana gelen değer kayıplarından sorumlu tutulamaz. Ayrıca yaptığı zorunlu giderleri her zaman talep etme hakkı bulunurken, lüks giderler için asıl hak sahibinden bedel isteyemez, ancak eşyaya zarar vermeden bunları söküp alabilir.

Step-by-Step Solution

1
Zenginleşenin iyiniyet durumunu tespit et
Bay (B)(B) cihazın kendisine hediye geldiğini düşündüğü için iyiniyetlidir.
İade kapsamını belirlemek için Türk Borçlar Kanunu (TBK) uyarınca iyiniyet tespiti şarttır.
2
Elden çıkma ve hasar durumunu değerlendir
Drone kusursuz olarak hasarlanmıştır, zenginleşen sadece elinde kalanla (hasarlı haliyle) sorumludur.
TBK 79/1 uyarınca iyiniyetli zenginleşen, iade sırasında elinden çıkmış olan kısımdan sorumlu değildir.
3
Giderlerin iade şartlarını belirle
Zorunlu giderler (1.5001.500 TL) her zaman istenir; lüks giderler (800800 TL) için ise sadece ayırıp alma (jus tollendi) hakkı vardır.
TBK 80 uyarınca iyiniyetli zenginleşenin zorunlu ve faydalı giderleri talep hakkı mevcutken, lüks giderler için sadece söküp alma hakkı tanınmıştır.

Key Concept

İyiniyetli zenginleşenin iade borcu, iade talebinin yapıldığı andaki zenginleşme miktarı (elinde kalan) ile sınırlıdır.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question

Topics

İyiniyetli Zenginleşenin İade Yükümlülüğü ve Kapsamı

More questions from this topic