Para politikasının yürütülme sürecinde merkez bankaları belirli bir hiyerarşik yapı içeris… — KPSS İktisat

Para politikasının yürütülme sürecinde merkez bankaları belirli bir hiyerarşik yapı içerisinde hareket ederler. Bu süreçte politika araçları ( $instruments$ ), operasyonel hedefler ( $operating$ $targets$ ), ara hedefler ( $intermediate$ $targets$ ) ve nihai amaçlar ( $ultimate$ $goals$ ) arasında nedensellik bağları kurulur. Jan Tinbergen tarafından literatüre kazandırılan 'Tinbergen Kuralı' ise hedefler ile araçlar arasındaki sayısal ilişkiye odaklanmaktadır.

Buna göre, para politikasının amaç-hedef hiyerarşisi ve Tinbergen Kuralı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Tinbergen Kuralı'na göre, merkez bankasının fiyat istikrarı ve tam istihdam gibi birbiriyle çelişebilen bağımsız iki nihai amacı aynı anda gerçekleştirebilmesi için birbirinden bağımsız en az iki politika aracına sahip olması gerekir.Answer
B
Kısa vadeli faiz oranları ve parasal taban bileşenleri, merkez bankasının nihai amaca ulaşmada kullandığı 'ara hedefler' ( $intermediate$ $targets$ ) grubunda yer alır.
C
Para politikasının temel amacı olan fiyat istikrarı ile iktisadi büyüme amacı arasında her zaman tamamlayıcı bir ilişki olduğundan, bu iki hedef için tek bir politika aracının kullanımı yeterlidir.
D
M1 ve M2 gibi parasal büyüklükler ile döviz kuru, merkez bankasının günlük bazda en yüksek derecede kontrol gücüne sahip olduğu 'operasyonel hedefler'dir.
E
Açık piyasa işlemleri ve zorunlu karşılık oranları hiyerarşinin en sonunda yer alan 'nihai amaçlar' olarak tanımlanırken; fiyat istikrarı bir 'politika aracı'dır.

Answer

Tinbergen Kuralı'na göre, merkez bankasının fiyat istikrarı ve tam istihdam gibi birbiriyle çelişebilen bağımsız iki nihai amacı aynı anda gerçekleştirebilmesi için birbirinden bağımsız en az iki politika aracına sahip olması gerektiğini belirten ifade doğrudur.

Tinbergen Kuralı, bir ekonomi politikasının başarılı olabilmesi için hedeflenen bağımsız amaç sayısı kadar bağımsız aracın varlığını şart koşar. Modern merkez bankacılığında fiyat istikrarı temel amaç (

1211

sayılı TCMB Kanunu) olsa da, tam istihdam gibi diğer amaçlar da gözetildiğinde araç çeşitliliği (faiz, karşılıklar, likidite yönetimi vb.) hayati önem taşır. Fiyat istikrarı ve tam istihdam arasındaki kısa dönemli ödünleşim, bu iki amacın bağımsız ve bazen çelişen yapısını gösterir, bu da kural gereği en az iki farklı araç gerektirir.

Step-by-Step Solution

Para politikası hiyerarşisinin tanımlanması

Hiyerarşi: Araçlar

\rightarrow

Operasyonel Hedefler

\rightarrow

Ara Hedefler

\rightarrow

Nihai Amaçlar şeklindedir.

Değişkenlerin hangi kategoride yer aldığını belirlemek için bu hiyerarşi temeldir.

Tinbergen Kuralı'nın uygulanması

Hedef Sayısı (

N

)

\leq

Araç Sayısı (

M

) olmalıdır.

Bağımsız hedeflere ulaşmak için yeterli sayıda bağımsız araca ihtiyaç duyulur.

Ödünleşim (Trade-off) analizi

Fiyat istikrarı (enflasyon) ve tam istihdam (işsizlik) arasında kısa dönemde ters yönlü bir ilişki (Phillips Eğrisi) vardır.

Çelişen hedefler için tek bir araçla başarılı olunamaz (Örn: Sadece faiz oranını kullanarak her iki hedefi de aynı anda optimize etmek zordur).

Değişkenlerin sınıflandırılması

Kısa vadeli faiz = Operasyonel Hedef; Para Arzı/Kur = Ara Hedef; Fiyat İstikrarı = Nihai Amaç.

Seçeneklerdeki yanlış sınıflandırmaları elemek için gereklidir.

Key Concept

Tinbergen Kuralı ve Hedef Hiyerarşisi

Question

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Topics

More questions from this topic