Question

Difficulty: Medium1930-1946 Dönemi: Devletçilik ve Sanayi Planları

Türkiye'de 19301930-19461946 yılları arasında uygulanan ekonomik politikalar; 19291929 Dünya Ekonomik Bunalımı'nın etkileri, Devletçilik ilkesinin benimsenmesi ve II.Du¨nya Savas¸ıII. \text{Dünya Savaşı}'nın getirdiği zorunluluklar ekseninde şekillenmiştir. Bu dönemdeki gelişmelere dair aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    19341934-19381938 yıllarını kapsayan Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı ile temel tüketim mallarının üretimine yönelik fabrikalar kurulmuştur.
  2. B
    Sanayi yatırımlarına finansal destek sağlamak ve kamu fabrikalarını işletmek amacıyla 19331933 yılında Sümerbank faaliyete geçirilmiştir.
  3. C
    19401940 yılında çıkarılan Milli Korunma Kanunu ile hükümete ekonomiye doğrudan müdahale etme ve fiyatları belirleme yetkisi verilmiştir.
  4. Bu dönemde uygulanan devletçilik modeli, liberal ekonomiye geçişi hızlandırmak amacıyla hazırlanan 19471947 Türkiye İktisadi Kalkınma Planı ile zirveye ulaşmıştır.Answer
  5. E
    II.Du¨nya Savas¸ıII. \text{Dünya Savaşı} sırasında artan kamu harcamalarını karşılamak amacıyla Varlık Vergisi ve Toprak Mahsulleri Vergisi gibi olağanüstü vergiler uygulanmıştır.

Answer

Türkiye'de uygulanan devletçilik modeli, 19471947 Planı ile zirveye ulaşmamış; aksine bu planla birlikte devletçi politikalardan kademeli olarak uzaklaşılmaya başlanmıştır.
Doğru cevap olan ifade yanlıştır çünkü 19471947 Türkiye İktisadi Kalkınma Planı (Vaner Planı), devletçilik ilkesinin zirvesini değil, aksine devletçi politikalardan vazgeçilerek serbest piyasa ekonomisine ve dışa açılmaya yönelik ilk ciddi hazırlıkları temsil eder. Bu plan, Truman Doktrini ve Marshall Planı çerçevesinde Türkiye'nin Batı bloğuna eklemlenme çabasının bir parçasıdır.

Step-by-Step Solution

1
19301930-19461946 döneminin temel ekonomik özelliklerini belirle.
Dönem; korumacı-devletçi politikalar, sanayi planları ve savaş ekonomisi tedbirleri ile karakterizedir.
Soruda istenen yanlış ifadeyi bulmak için dönemin genel çerçevesini çizmek gerekir.
2
Seçeneklerdeki kurum ve kanunların tarihsel doğruluğunu kontrol et.
Sümerbank (19331933), BŞYP (19341934-19381938), Milli Korunma Kanunu (19401940) ve Varlık Vergisi (19421942) verileri tarihsel olarak doğrudur.
Kronolojik ve işlevsel doğruluk, Türkiye ekonomisi sorularında temel ayırt edicidir.
3
19471947 Türkiye İktisadi Kalkınma Planı'nın niteliğini analiz et.
19471947 Planı (Vaner Planı), devletçi yatırımları artırmak yerine özel sektörü destekleyen ve dış yardımlara (Marshall Planı) odaklanan bir dönüşüm planıdır.
Dönem sonundaki politika değişikliğini anlamak doğru cevaba ulaşmayı sağlar.

Key Concept

Devletçilikten Liberalizme Geçiş Süreci
Rate this question