Question

Difficulty: Very hardTemel Kavramlar ve Kayıt Yöntemi

Türkiye’de yerleşik bir reel sektör firmasının, yurt dışındaki bir finans kuruluşundan geçmiş dönemlerde temin ettiği 1.000.0001.000.000 ABD doları tutarındaki uzun vadeli kredi borcu, taraflar arasında varılan mutabakat sonucunda ilgili finans kuruluşunun firmaya bu tutar karşılığında pay sahibi (ortak) olmasıyla (borç-öz sermaye takası/debt-equity swap) sonuçlanmıştır.

Ödemeler dengesi bilançosunun çift kayıt esasına dayalı kayıt yöntemi ve BPM6BPM6 (O¨demelerÖdemeler DengesiDengesi veve UluslararasıUluslararası YatırımYatırım PozisyonuPozisyonu ElEl KitabıKitabı 6.6. VersiyonVersiyon) standartları dikkate alındığında, bu işlemin muhasebeleşmesiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Finansal Hesap / Diğer Yatırımlar (Yükümlülükler) kalemine borç (-) kaydı; Finansal Hesap / Doğrudan Yatırımlar (Yükümlülükler) kalemine alacak (+) kaydı yapılır.Answer
  2. B
    Finansal Hesap / Diğer Yatırımlar (Yükümlülükler) kalemine alacak (+) kaydı; Finansal Hesap / Doğrudan Yatırımlar (Yükümlülükler) kalemine borç (-) kaydı yapılır.
  3. C
    Sermaye Hesabı / Sermaye Transferleri kalemine alacak (+) kaydı; Finansal Hesap / Diğer Yatırımlar (Yükümlülükler) kalemine borç (-) kaydı yapılır.
  4. D
    Cari İşlemler Hesabı / Birincil Gelir Dengesi kalemine borç (-) kaydı; Finansal Hesap / Doğrudan Yatırımlar (Yükümlülükler) kalemine alacak (+) kaydı yapılır.
  5. E
    Bu işlem sadece Finansal Hesap altında netleşeceği için ödemeler dengesi toplam bakiyesinde bir değişikliğe yol açmaz ve tek taraflı kayıt ile gösterilir.

Answer

Finansal Hesap altındaki Diğer Yatırımlar (Yükümlülükler) kalemine borç (-), Doğrudan Yatırımlar (Yükümlülükler) kalemine ise alacak (+) kaydı yapılmalıdır.
Çift kayıt esasına göre, bir yükümlülüğün (kredi borcu) azalması döviz çıkışı yönlü bir hareket gibi düşünülerek borç (-) tarafına kaydedilir. Aynı anda bu borç karşılığında yabancı bankanın yerli firmaya ortak olması, ülkeye doğrudan yatırım girişi (yükümlülük artışı) anlamına geldiği için alacak (+) tarafına kaydedilir. BPM6 standartlarına göre ticari krediler 'Diğer Yatırımlar', ortaklık payları ise 'Doğrudan Yatırımlar' kaleminde izlenir.

Step-by-Step Solution

1
İşlemin ekonomik mahiyetini analiz etme
Dış borç (kredi) yükümlülüğü azalmakta, buna karşılık doğrudan yatırım (sermaye payı) yükümlülüğü artmaktadır.
Borç-öz sermaye takası, bir yükümlülük türünün başka bir yükümlülük türüyle yer değiştirmesidir.
2
Kredi borcu azalışının kaydını belirleme
Yükümlülük azalışları borç (-) hanesine kaydedilir.
Ülkenin dış dünyaya olan finansal yükümlülüğünün azalması, döviz çıkışı yaratan işlemlerle aynı mantıkta (debit) izlenir.
3
Doğrudan yatırım artışının kaydını belirleme
Yükümlülük artışları alacak (+) hanesine kaydedilir.
Yabancı bir kuruluşun yerli bir firmaya ortak olması sermaye girişini temsil eder ve alacak (credit) olarak kaydedilir.
4
BPM6 hesap sınıflarını eşleştirme
Kredi borcu 'Diğer Yatırımlar', sermaye ortaklığı ise 'Doğrudan Yatırımlar' altında yer alır.
Borç verenin firma üzerinde yönetimsel söz hakkı (pay sahipliği) elde etmesi işlemi doğrudan yatırım kategorisine sokar.

Key Concept

Ödemeler dengesinde finansal hesap kayıt kuralları (Yükümlülük artışı = Alacak, Yükümlülük azalışı = Borç)

Hints

1
Ödemeler dengesinde yükümlülükler (liabilities) artarken alacak, azalırken borç kaydedildiğini hatırlayın.
2
İşlemde dış dünya ile olan kredi ilişkisi bitiyor (yükümlülük düşüyor), ortaklık ilişkisi başlıyor (yükümlülük artıyor).
3
Yabancı bankanın Türkiye'deki firmaya ortak olması hangi yatırım türüne girer? Krediler hangi kalemdedir?

Practice More

BPM6'ya göre 'Transit Ticaret' (Merchanting) işlemlerinin netleştirme mantığını inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Muhasebe mantığıyla düşünürsek: Pasif bir hesabın (Borçlar) kapanması için borçlandırılması, yeni bir pasif hesabın (Öz Kaynaklar/Paylar) açılması için alacaklandırılması gerekir.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question