Examkin

Question

Difficulty: MediumKaydi Para Yaratma Süreci

Bir ticari bankaya 100.000100.000 TL tutarında yeni bir nakit mevduat yatırılmıştır. Ekonomide zorunlu karşılık oranının %15\%15, nakit sızıntısı oranının %5\%5 ve bankaların atıl rezerv tutma oranının %5\%5 olduğu varsayılmaktadır.

Buna göre, bankacılık sisteminin süreç sonunda yaratacağı toplam kaydi para (türev mevduat) miktarı kaç TL'dir?

  1. A
    250.000
  2. 300.000Answer
  3. C
    400.000
  4. D
    500.000
  5. E
    666.666

Answer

Bankacılık sisteminin yaratacağı toplam kaydi para (türev mevduat) miktarı 300.000 TL'dir.
Bankacılık sisteminde kaydi para yaratma kapasitesini belirleyen genişletilmiş mevduat çarpanı 1/(rd+c+e)1 / (r_d + c + e) formülüyle hesaplanır. Soruda verilen değerlere göre; zorunlu karşılık oranı %15 (0,150,15), nakit sızıntısı oranı %5 (0,050,05) ve atıl rezerv oranı %5 (0,050,05) toplandığında %25 (0,250,25) oranında bir toplam sızıntı elde edilir. 100.000100.000 TL'lik ilk mevduatın yarattığı toplam mevduat hacmi 100.000/0,25=400.000100.000 / 0,25 = 400.000 TL'dir. Ancak 'yaratılan' kaydi para sorulduğu için başlangıçtaki mevduatın sistemden düşülmesi gerekir. Bu durumda yaratılan miktar 400.000−100.000=300.000400.000 - 100.000 = 300.000 TL olarak bulunur.

Step-by-Step Solution

1
Ekonomideki toplam sızıntı oranını (rd+c+er_d + c + e) hesaplayın.
0,15+0,05+0,05=0,250,15 + 0,05 + 0,05 = 0,25
Kaydi para çarpanının paydasını; zorunlu karşılıklar (rdr_d), nakit sızıntısı (cc) ve bankaların atıl rezerv oranları (ee) oluşturur.
2
Süreç sonundaki toplam mevduat genişlemesini (ΔD\Delta D) hesaplayın.
ΔD=100.000/0,25=400.000\Delta D = 100.000 / 0,25 = 400.000 TL
İlk yatırılan nakit mevduatın toplam sızıntı oranına bölünmesiyle bankacılık sisteminin ulaşabileceği maksimum mevduat hacmi bulunur.
3
Yaratılan (türev) kaydi para miktarını bulun.
400.000−100.000=300.000400.000 - 100.000 = 300.000 TL
Yaratılan miktar, toplam mevduat hacminden ekonomiye dışarıdan giren ilk nakit girişinin çıkarılmasıyla elde edilir.

Key Concept

Kaydi para yaratma süreci ve genişletilmiş mevduat çarpanı

Hints

1
Kaydi para çarpanını hesaplarken paydada zorunlu karşılıkların yanı sıra nakit sızıntısı ve atıl rezerv oranlarını da toplamayı unutmayın.
2
Soru 'yaratılan' miktarı sorduğu için ulaştığınız toplam mevduat rakamından ilk yatırılan 100.000 TL'yi çıkarmalısınız.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question

Topics

Kaydi Para Yaratma Süreci

More questions from this topic