İstikrar Programları ve Krizler

Türkiye ekonomisinde $2000$ yılının son aylarında başlayıp $2001$ yılında derinleşen finansal krizlerin, reel ekonomi üzerindeki en temel ve sarsıcı sonucu aşağıdakilerden hangisidir?

1960’lı yılların sonunda ithal ikameci sanayileşme stratejisinin yarattığı yapısal döviz darboğazını aşmak ve tıkanan ekonomik sistemi sürdürülebilir kılmak amacıyla yürürlüğe konulan 10 Ağustos 1970 İstikrar Kararları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

$4$ Ağustos $1958$ İstikrar Kararları'nın ilan edilmesine yol açan en önemli gelişmelerden biri Türkiye'nin dış borçlarını ödeyemez duruma gelmesidir. Bu çerçevede, vadesi gelen dış borçların ödenemeyeceğinin ilan edilmesi ve borçların yeniden yapılandırılması süreci aşağıdakilerden hangisi ile ifade edilmektedir?

İkinci Beş Yıllık Kalkınma Planı sürecinde artan ithalat talebi ve azalan döviz rezervleri nedeniyle ortaya çıkan ekonomik darboğazı aşmak amacıyla yürürlüğe konulan $10$ Ağustos $1970$ İstikrar Kararları kapsamında gerçekleştirilen en kapsamlı uygulama aşağıdakilerden hangisidir?

İkinci Beş Yıllık Kalkınma Planı ($1968$-$1972$) döneminde sanayileşme çabalarının yarattığı döviz darboğazını aşmak ve dış ödemeler dengesini düzeltmek amacıyla yürürlüğe konan 10 Ağustos 1970 İstikrar Kararları çerçevesinde, $1$ ABD dolarının değeri $9$ Türk lirasından kaç Türk lirasına yükseltilmiştir?

Türkiye ekonomisinde 1970'li yılların sonunda yaşanan döviz darboğazı ve ekonomik tıkanıklığı aşmak amacıyla yürürlüğe konulan 24 Ocak 1980 İstikrar Kararları, ekonomide piyasa mekanizmasının etkinliğini artırmayı hedeflemiştir. Bu kapsamda, finansal sistemdeki 'finansal baskılama' (financial repression) sürecini sona erdirmek ve tasarrufların reel değerini koruyarak finansal derinleşmeyi sağlamak amacıyla öngörülen temel düzenleme aşağıdakilerden hangisidir?

$1994$ yılında yaşanan finansal krizin ardından yürürlüğe konulan $5$ Nisan İstikrar Kararları kapsamında, kamu finansman dengesini hızla tesis etmek ve bütçe açıklarını kapatmak amacıyla fiyatları tek gecede $\%70$ ile $\%100$ arasında değişen oranlarda artırılan mal ve hizmet grubu aşağıdakilerden hangisidir?

Demokrat Parti iktidarının son döneminde yaşanan şiddetli döviz tıkanıklığını aşmak ve dış borç yükümlülüklerini sürdürülebilir kılmak amacıyla uygulamaya konulan 1958 İstikrar Kararları'nın temel özelliği aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye ekonomisinde $1960$’lı yılların sonunda ithal ikameci sanayileşme stratejisinin yarattığı döviz darboğazını aşmak ve bütçe açıklarını kapatmak amacıyla $10$ Ağustos $1970$ tarihinde kapsamlı bir istikrar programı uygulamaya konulmuştur. Bu programın maliye politikası ayağında, vergi gelirlerini artırmak ve iç talebi kontrol altına almak amacıyla hayata geçirilen temel yasal düzenleme aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye ekonomisinde 2000 yılı Kasım ayında bankacılık sisteminde yaşanan likidite sıkışıklığının, 2001 yılı Şubat ayında topyekûn bir finansal krize ve döviz kuru rejiminin çöküşüne evrilmesinde aşağıdakilerden hangisinin payı yoktur?

$9$ Aralık $1999$ tarihinde ilan edilen ve $2000$ yılı başından itibaren uygulanmaya başlanan "Enflasyonla Mücadele Programı", döviz kurunu nominal çıpa olarak kullanan bir istikrar paketidir. Bu program kapsamında uygulanan para politikası kuralları, Merkez Bankası'nın bilanço kalemleri üzerindeki kısıtlamalar ve likidite yönetimi ilkeleri dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

9 Aralık 1999 tarihinde IMF desteğiyle yürürlüğe giren ve enflasyonu düşürmeyi amaçlayan istikrar programında, uygulanan 'sürünen kur' (crawling peg) rejiminin zamanla esnekliğini yitirerek bir kriz tetikleyicisi olmasını önlemek amacıyla tasarlanan 'çıkış stratejisi' aşağıdakilerden hangisini öngörmüştür?

$1950$’li yılların ikinci yarısında yaşanan ekonomik istikrarsızlıkları gidermek amacıyla hazırlanan $4$ Ağustos $1958$ İstikrar Programı, dış ticaret rejiminde ikili anlaşmalara dayalı "kliring" sisteminden uzaklaşılmasını öngörmüştür. Bu doğrultuda ithalat işlemlerini düzenlemek amacıyla yürürlüğe konulan yeni uygulama aşağıdakilerden hangisidir?

$9$ Aralık $1999$ tarihinde ilan edilen ve IMF ile imzalanan stand-by anlaşmasıyla desteklenen "Enflasyonla Mücadele Programı" kapsamında uygulanan döviz kuru politikası ve bu politikadan "çıkış stratejisi" (exit strategy) ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

$2001$ yılında yaşanan ekonomik krizin ardından yürürlüğe giren "Güçlü Ekonomiye Geçiş Programı" ile Türkiye ekonomisinde kalıcı istikrarı sağlamak amacıyla benimsenen yeni döviz kuru rejimi aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye ekonomisinde $1960$’lı yıllardan itibaren uygulanan ithal ikameci sanayileşme stratejisinin tıkanması ve döviz darboğazının aşılması amacıyla yürürlüğe konulan $24$ Ocak $1980$ İstikrar Kararları'nın temel felsefesi aşağıdakilerden hangisidir?

24 Ocak 1980 Kararları, Türkiye ekonomisinde ithal ikameci sanayileşme modelinden vazgeçilerek dışa açık, ihracata dayalı bir büyüme stratejisinin benimsendiği köklü bir dönüm noktasını temsil eder. Bu stratejik dönüşümün sürdürülebilirliğini sağlamak, finansal sistemin derinliğini artırmak ve modern bir piyasa ekonomisinin yasal zeminini oluşturmak amacıyla atılan aşağıdaki adımlardan hangisi, programın 'kurumsal altyapı' oluşturma hedefiyle doğrudan ilişkilidir?

Türkiye ekonomisinde $1990$'lı yılların başında artan kamu kesimi finansman açıkları ve yüksek enflasyon ortamında, faizleri yapay olarak düşürme girişimiyle tetiklenen $1994$ krizi sonrası $5$ Nisan İstikrar Kararları alınmıştır. Bu programın içeriği, hedefleri ve Türkiye ekonomisindeki tarihsel yeri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi $5$ Nisan $1994$ Kararları kapsamında uygulanan tedbirlerden biri değildir?

Türkiye'de $1994$ yılı başlarında ortaya çıkan finansal krizi kontrol altına almak ve kamu finansman dengesini yeniden tesis etmek amacıyla yürürlüğe giren 5 Nisan Kararları paketinde, bütçe gelirlerini artırmak için başvurulan tek seferlik vergi uygulaması aşağıdakilerden hangisidir?

$1994$ yılında yaşanan ekonomik kriz sonrasında yürürlüğe konulan $5$ Nisan İstikrar Kararları, kamu açıklarının merkez bankası kaynaklarıyla finansmanını (monetizasyon) kısıtlamayı hedefleyen önemli bir yasal değişikliği de içermiştir. Bu kapsamda $21$ Nisan $1994$ tarihinde kabul edilen $3985$ sayılı Kanun ile Merkez Bankası'nın Hazine'ye açabileceği "kısa vadeli avans" miktarında kademeli bir kısıtlamaya gidilmiştir.

Söz konusu düzenlemeye göre, kısa vadeli avans tutarının ilgili yıl bütçe ödenekleri toplamına oranının $1997$ ve sonraki yıllar için indirilmesi kararlaştırılan nihai seviye yüzde kaçtır?