Question

Difficulty: Very hardBölümlere Ayırma ve Örgüt Yapıları

Bir araştırma ve geliştirme merkezinde, uzmanlık gerektiren teknik süreçler ile ürün odaklı yenilik hedeflerinin eşzamanlı yönetilebilmesi amacıyla fonksiyonel ve ürün temelli bölümlendirme çapraz bir şekilde bir arada kullanılmıştır. Ancak uygulamanın ilerleyen aşamalarında, dikey ve yatay bilgi akışının kesiştiği düğüm noktalarında rol belirsizlikleri artmış; çalışanların raporlama yapacakları ve talimat alacakları merci konusunda yaşadıkları kafa karışıklığı örgüt içi güç mücadelelerini tetiklemiştir.

Bu yönetsel krizi aşmak isteyen üst yönetim, stratejik öneme sahip ürünlerin geliştirilmesinde görev alacak uzmanları fonksiyonel departmanların kadrosundan ve yetki alanından tamamen kopararak, tüm bütçe, performans değerleme ve emir verme yetkisini tek bir yöneticide toplamıştır. Yeni tasarımda uzmanlar proje süresince sadece bu yöneticiye bağlı çalışmakta ve faaliyet bitiminde eski fonksiyonel departmanlarına kadro güvencesiyle dönme garantileri bulunmamaktadır.

Buna göre, işletmenin terk ettiği örgüt yapısı, yeni geçtiği örgüt yapısı ve bu geçişle birlikte örgütte yeniden tesis edilen klasik yönetim ilkesi aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla verilmiştir?

  1. Matris Örgüt — Saf Proje Örgütü — Kumanda Birliği İlkesiAnswer
  2. B
    Karma Örgüt — Saf Proje Örgütü — Yöneltme Birliği İlkesi
  3. C
    Fonksiyonel Örgüt — Güçlü Matris Örgüt — İstisna İlkesi
  4. D
    Ürün Temelli Örgüt — Görev Gücü (Task Force) — Hiyerarşi (Basamaklar) İlkesi
  5. E
    Matris Örgüt — Dinamik Şebeke Örgütü — Yetki ve Sorumluluk Denkliği

Answer

Doğru seçenek, terk edilen yapının 'Matris Örgüt', yeni geçilen yapının 'Saf Proje Örgütü' ve yeniden tesis edilen ilkenin 'Kumanda Birliği İlkesi' olduğunu belirten seçenektir.
Doğru yanıt üç aşamalı analizi kusursuz birleştirir: 1) Hem yatay hem dikey emir komuta zincirinin çapraz kesişmesi ve rol belirsizliği yaratması 'Matris Örgüt'ün karakteristik sorunudur. 2) Bu sorunu çözmek için uzmanların anavatanı olan fonksiyonel bölümlerden tamamen koparılıp, dönüş garantisi olmaksızın tüm özlük haklarıyla proje yöneticisine bağlanması, matris yapıyı sonlandırıp 'Saf Proje Örgütü'ne geçildiğinin kesin kanıtıdır. 3) İki farklı yöneticiden emir alma (ikili komuta) sorununun ortadan kaldırılarak astın tek bir üste bağlanması, Henri Fayol'un klasik 'Kumanda Birliği' ilkesinin yeniden tesis edildiğini gösterir.

Step-by-Step Solution

1
Vakadaki ilk örgüt yapısını analiz et.
Fonksiyonel ve ürün temelli bölümlendirmenin çapraz kullanılması ve çalışanların birden fazla yöneticiden talimat alması (ikili komuta sorunu) tespit edildi.
Bu özellikler klasik teoride 'Matris Örgüt' yapısının en temel tanımı ve en büyük dezavantajıdır.
2
Vakadaki ikinci (yeni) örgüt yapısını analiz et.
Uzmanların fonksiyonel departmandan tamamen koparılması, tüm yetkinin tek yöneticide toplanması ve proje sonrasında eski departmana dönüş garantisinin olmaması tespit edildi.
Personelin fonksiyonel birimle bağının tamamen kesilmesi, Matris yapıyı (güçlü matris dahi olsa) reddeder ve bunun bir 'Saf Proje Örgütü' olduğunu kanıtlar.
3
Krizin çözümünde yeniden tesis edilen klasik yönetim ilkesini belirle.
Çalışanların kime rapor verecekleri konusundaki karmaşanın giderilip tek bir yöneticiye bağlanması eylemi 'Kumanda Birliği' ilkesi ile eşleşti.
Henri Fayol'un ilkelerine göre, her astın sadece bir tek üstten emir alması 'Kumanda Birliği'dir.

Key Concept

Matris ve Saf Proje Örgüt Yapıları Arasındaki Temel Sınırlar
Rate this question