Question

Difficulty: HardEkonomik Sipariş Miktarı (ESM) Modeli

Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğü, yeni nesil e-pasaport üretiminde kullanılmak üzere yurt dışından özel bir güvenlik çipi ithal etmektedir. Üretim planlamasına göre bu çiplerden yıllık 60.00060.000 adet kullanılmaktadır. Çiplerin birim satın alma maliyeti 400400 TL'dir. Kurumun stok elde bulundurma maliyeti, birim satın alma maliyetinin yıllık %20\%20'si olarak hesaplanmaktadır. Tedarikçi firmaya verilen her bir siparişin sabit maliyeti (gümrükleme, nakliye ve operasyonel giderler dâhil) 1.5001.500 TL'dir.

Buna göre, kurumun toplam stok maliyetini minimize eden Ekonomik Sipariş Miktarı (ESM) kaç adettir?

  1. 1.5001.500Answer
  2. B
    3.0003.000
  3. C
    750750
  4. D
    8080
  5. E
    2.250.0002.250.000

Answer

Toplam stok maliyetini minimize eden ekonomik sipariş miktarı 1.5001.500 adettir.
Ekonomik Sipariş Miktarı (ESM) modelinde miktar, yıllık talebin ve sipariş maliyetinin çarpımının iki katının, birim başına elde bulundurma maliyetine bölünmesinin karekökü alınarak bulunur. Soruda elde bulundurma maliyeti birim fiyatın %20\%20'si (400×0,20=80400 \times 0,20 = 80 TL) olarak verilmiştir. Değerler formüle yerleştirildiğinde; (2×60.000×1.500)/80=2.250.000\sqrt{(2 \times 60.000 \times 1.500) / 80} = \sqrt{2.250.000} işlemi sonucunda doğru miktar olan 1.5001.500 adet elde edilmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Soruda verilen temel değişkenleri belirleme
Yıllık talep (DD) = 60.00060.000 adet, Birim satın alma maliyeti (CC) = 400400 TL, Sipariş maliyeti (SS) = 1.5001.500 TL, Elde bulundurma oranı (ii) = %20\%20
ESM formülünü kullanabilmek için ilgili maliyet kalemlerinin ve talebin doğru ayrıştırılması gerekir.
2
Birim başına yıllık elde bulundurma maliyetini (HH) hesaplama
H=C×i=400×0,20=80H = C \times i = 400 \times 0,20 = 80 TL / adet-yıl
Formülde doğrudan yüzde oranı değil, bir birim stoğun bir yıl boyunca elde tutulmasının parasal değeri kullanılmalıdır.
3
Ekonomik Sipariş Miktarı (ESMESM) formülünü kurgulama
ESM=2×D×SHESM = \sqrt{\frac{2 \times D \times S}{H}}
Toplam stok maliyetini (sipariş maliyeti + elde bulundurma maliyeti) minimize eden optimum miktar bu formülle bulunur.
4
Değerleri formülde yerine koyma ve karekök alma
ESM=2×60.000×1.50080=180.000.00080=2.250.000=1.500ESM = \sqrt{\frac{2 \times 60.000 \times 1.500}{80}} = \sqrt{\frac{180.000.000}{80}} = \sqrt{2.250.000} = 1.500 adet
Matematiksel işlemler tamamlanarak optimum sipariş miktarına ulaşılır.

Key Concept

Ekonomik Sipariş Miktarı formülünün, elde bulundurma maliyeti yüzdesel verildiği durumlardaki uygulaması.
Rate this question