Question

Difficulty: Mediumİstatistiksel Süreç Kontrolü ve Kontrol Grafikleri

Bir seramik fabrikasının kalite kontrol departmanı, üretilen standart boyutlardaki fayansları kalite testine tabi tutmaktadır. Bu testte, her bir fayansın bütün olarak "kabul edilebilir" veya "reddedilebilir" şeklinde ayrılmasından ziyade, tek bir fayansın yüzeyinde bulunan toplam hata sayısı (çizik, gözenek, leke vb.) sayılmakta ve sürecin bu spesifik karakteristiği izlenmek istenmektedir. Süreci inceleyen bir uzman, bu kalite karakteristiğinin izlenmesi için merkez çizgisi pˉ\bar{p} olan ve alt/üst kontrol limitleri pˉ±3pˉ(1pˉ)n\bar{p} \pm 3\sqrt{\frac{\bar{p}(1-\bar{p})}{n}} formülü ile hesaplanan kontrol grafiğinin kullanılması gerektiğini raporlamıştır.

Buna göre, incelenen kalite karakteristiği ve uzmanın önerisiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Uzmanın önerisi yanlıştır; süreçte "kusurlu ürün" oranı değil, birim başına düşen "kusur" sayısı izlendiği için kontrol limitleri cˉ±3cˉ\bar{c} \pm 3\sqrt{\bar{c}} formülüyle hesaplanan cc-grafiği kullanılmalıdır.Answer
  2. B
    Uzmanın önerisi doğrudur; yüzey hataları oran olarak ifade edilebileceğinden "kusurlu" oranını gösteren pp-grafiği ve ilgili kontrol limiti formülü bu süreç için en uygun yöntemdir.
  3. C
    Uzmanın önerisi grafik türü açısından doğru, formül açısından yanlıştır; hataların takibi için pp-grafiği kullanılmalı ancak limitler pˉ±3pˉ\bar{p} \pm 3\sqrt{\bar{p}} formülüyle hesaplanmalıdır.
  4. D
    Uzmanın önerisi yanlıştır; yüzeydeki hata sayıları ölçülebilir (nicel) ve sürekli bir değişken yapısı sergilediğinden sürecin takibinde Xˉ\bar{X} ve RR grafikleri kullanılmalıdır.
  5. E
    Uzmanın önerisi yanlıştır; standart örneklem hacminde çalışıldığı ve ürünün bütünüyle reddedilme durumu incelendiği için merkez çizgisi npˉn\bar{p} olan npnp-grafiği tercih edilmelidir.

Answer

Uzmanın önerisi yanlıştır; süreçte "kusurlu ürün" oranı değil, birim başına düşen "kusur" sayısı izlendiği için kontrol limitleri c-çizgisi formülüyle hesaplanan c-grafiği kullanılmalıdır.
Süreçte ürünün tamamen reddine yol açan "kusurlu" (defective) olma durumu değil, bir ürünün üzerindeki "kusur" (defect) sayısı izlenmektedir. Kusur sayılarının takibi Poisson dağılımına dayanan cc-grafiği ile yapılır ve kontrol limitleri ortalama kusur sayısının (cˉ\bar{c}) karekökü kullanılarak (cˉ±3cˉ\bar{c} \pm 3\sqrt{\bar{c}}) bulunur. Uzmanın önerdiği formül ise Binom dağılımına dayanan ve oransal verileri izleyen pp-grafiğine aittir.

Step-by-Step Solution

1
Süreçte izlenen kalite karakteristiğinin niteliğini belirle.
Fayansın sağlam veya bozuk olarak ayrılmasından ziyade, üzerindeki çizik/leke sayısının izlendiği tespit edilmiştir. Bu durum istatistiksel olarak 'kusurlu' (defective) değil, 'kusur' (defect) kavramına karşılık gelir.
Doğru kontrol grafiğini seçebilmek için verinin türünü (ölçülebilir mi, sayılabilir mi; sayılabilir ise oran mı yoksa adet mi) netleştirmek gerekir.
2
Uzmanın önerdiği kontrol grafiğini ve formülü analiz et.
Uzman, merkez çizgisi pˉ\bar{p} olan ve Binom dağılımına dayanan pˉ±3pˉ(1pˉ)n\bar{p} \pm 3\sqrt{\frac{\bar{p}(1-\bar{p})}{n}} formülünü önermiştir. Bu, kusurlu ürün oranını izleyen pp-grafiğine aittir.
Önerilen yöntemin süreç karakteristiği ile uyumlu olup olmadığını doğrulamak için.
3
Sürece uygun doğru kontrol grafiğini ve sınırlarını tanımla.
Birim başına düşen kusur sayısını izlemek için Poisson dağılımına dayanan cc-grafiği kullanılmalıdır. Bu grafiğin merkez çizgisi cˉ\bar{c}, alt ve üst kontrol limitleri ise cˉ±3cˉ\bar{c} \pm 3\sqrt{\bar{c}} formülü ile hesaplanır.
Kusur sayısı takibinde p-grafiği kullanılamayacağı için uzmanın önerisi reddedilir ve doğru matematiksel model belirlenir.

Key Concept

Niteliksel Kontrol Grafikleri (p, np, c, u grafikleri)
Estimated Time:1m 15s
Rate this question