Question

Difficulty: MediumYetki, Güç Türleri ve Yetki Devri

Ticaret Bakanlığına bağlı bir Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlüğünde görevlendirilen 'Risk Analizi ve İstihbarat Başuzmanı', normal şartlarda Bölge Müdürüne bağlı olarak çalışan gümrük muhafaza amirlerine, kendi ihtisas alanı olan 'kaçakçılık profilleme teknikleri' konusunda mevzuatın verdiği yetkiyle doğrudan ve bağlayıcı talimatlar verebilmektedir.

Bununla birlikte söz konusu başuzman, vizyoner duruşu, etkileyici hitabeti ve saha personeliyle kurduğu ilham verici diyaloglar sayesinde muhafaza amirlerinin kendisine derin bir saygı ve hayranlık duymasını sağlamıştır. Amirlere verdiği talimatlar sadece resmi birer kural olarak değil; onun çalışma prensiplerini birer rol model olarak benimseyen personel tarafından büyük bir içsel motivasyonla yerine getirilmektedir.

Buna göre, Başuzmanın muhafaza amirlerine kendi ihtisas alanında bağlayıcı talimat verebilmesini sağlayan yetki türü ile amirlerin onu bir rol model olarak görüp gönüllü itaat etmesini sağlayan güç kaynağı aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru verilmiştir?

  1. Fonksiyonel yetki – Karizmatik (Özdeşleşme) güçAnswer
  2. B
    Kurmay yetki – Uzmanlık gücü
  3. C
    Emir-komuta yetkisi – Yasal güç
  4. D
    Fonksiyonel yetki – Uzmanlık gücü
  5. E
    Kurmay yetki – Karizmatik (Özdeşleşme) güç

Answer

Başuzmanın belirli bir alanda bağlayıcı talimat verebilmesi Fonksiyonel yetkiyi, çalışanların ona hayranlık duyarak rol model alması ise Karizmatik (Özdeşleşme) gücü ifade etmektedir.
Doğru yanıt, yetki türünün 'Fonksiyonel yetki', güç kaynağının ise 'Karizmatik (Özdeşleşme) güç' olduğu seçenektir. Fonksiyonel yetki, bir örgütte kurmay (uzman) konumundaki kişilere kendi uzmanlık alanlarıyla sınırlı olmak kaydıyla komuta zincirini kırarak doğrudan icracı birimlere bağlayıcı emir verme hakkı tanınmasıdır. Parçadaki güç kaynağı ise uzmanlık (bilgi) ya da yasal konum (makam) değil, açıkça yöneticinin vizyoner kişiliğine duyulan hayranlık ve onun rol model olarak benimsenmesidir. Bu durum French ve Raven'in güç tipolojisinde Karizmatik (Özdeşleşme/Referent) Güç olarak tanımlanır.

Step-by-Step Solution

1
Senaryodaki yetki türünü belirleyen ifadeleri analiz et.
Başuzmanın normalde başkasına bağlı olan amirlere 'kendi ihtisas alanı olan konuda doğrudan ve bağlayıcı talimatlar verebilmesi' fonksiyonel yetkiye işaret eder.
Kurmay yetki bağlayıcı değildir. Emir-komuta yetkisi ise ihtisas alanıyla sınırlı olmayan genel hiyerarşik yetkidir. İhtisas alanıyla sınırlı bağlayıcı yetki daima fonksiyonel yetkidir.
2
Senaryodaki güç kaynağını belirleyen ifadeleri analiz et.
Çalışanların başuzmana 'derin bir saygı ve hayranlık duyması', onu 'rol model olarak benimsemesi' ve talimatları 'büyük bir içsel motivasyonla' yerine getirmesi karizmatik gücün özellikleridir.
Uzmanlık gücü teknik bilgiye dayanırken, karizmatik (özdeşleşme) güç yöneticinin kişisel çekiciliğine, vizyonuna ve yarattığı hayranlık duygusuna dayanır.
3
Elde edilen kavramları birleştirerek doğru seçeneği tespit et.
Yetki türü: Fonksiyonel yetki. Güç kaynağı: Karizmatik (Özdeşleşme) güç.
İki kavramın doğru eşleştiği tek seçenek budur.

Key Concept

Organizasyonlarda Fonksiyonel Yetki Kavramı ve Liderlikte Güç Kaynakları (French ve Raven)
Rate this question