Question

Difficulty: MediumBölümlere Ayırma ve Örgüt Yapıları

Büyük veri analitiği üzerine çalışan bir bilişim teknolojileri şirketinde veri bilimciler, bir yandan uzmanlık alanları gereği 'Veri Analizi Departmanı' müdürüne bağlı çalışırken, diğer yandan görevlendirildikleri 'Akıllı Şehir Projesi'nin yöneticisine rapor vermektedir. Son dönemde departman müdürü veri bilimcilerden yeni bir yazılım dilinin Ar-Ge eğitimlerine ağırlık vermelerini isterken, proje yöneticisi yaklaşan teslim tarihi nedeniyle tüm mesainin proje raporlamalarına harcanmasını talep etmiştir. Yaşanan bu çift yönlü talep, çalışanlarda ciddi bir rol çatışmasına, strese ve verimsizliğe yol açmıştır. Buna göre, işletmenin mevcut örgüt yapısı ve bu yapının doğası gereği ihlal ettiği klasik yönetim ilkesi aşağıdakilerin hangisinde doğru eşleştirilmiştir?

  1. Matris Örgüt Yapısı – Kumanda birliğiAnswer
  2. B
    Saf Proje Örgüt Yapısı – Hiyerarşik yapı
  3. C
    Fonksiyonel Örgüt Yapısı – Yönetim birliği
  4. D
    Şebeke (Ağ) Örgüt Yapısı – Merkezileşme derecesi
  5. E
    Bölümlü (Divizyonel) Örgüt Yapısı – Yetki ve sorumluluk denkliği

Answer

İşletmenin uyguladığı yapı 'Matris Örgüt Yapısı'dır ve bu yapının ihlal ettiği temel kural 'Kumanda birliği' ilkesidir.
Vaka metninde açıkça belirtilen 'hem Veri Analizi Departmanı müdürüne... hem de Akıllı Şehir Projesi yöneticisine rapor vermektedir' ifadesi, ikili bir otorite sistemini, yani 'Matris Örgüt Yapısı'nı tanımlar. Matris yapı, fonksiyonel uzmanlaşma ile proje bazlı esnekliği birleştirmeyi amaçlar. Ancak bu durum, Henri Fayol'un klasik yönetim ilkelerinden biri olan ve 'bir astın yalnızca tek bir üstten emir almasını' öngören 'Kumanda Birliği' (Unity of Command) ilkesini doğası gereği ihlal eder. Metinde anlatılan rol çatışması, doğrudan bu ilkenin ihlal edilmesinin bir sonucudur.

Step-by-Step Solution

1
Vaka metnindeki raporlama düzenini analiz et.
Çalışanların hem 'Departman Müdürü'ne hem de 'Proje Yöneticisi'ne aynı anda bağlı olduğu tespit edilmiştir.
Örgüt yapısının türünü belirlemek için emir-komuta zincirinin nasıl işlediğini anlamak gerekir.
2
İkili komuta sistemini örgüt yapılarıyla eşleştir.
Hem dikey (fonksiyonel) hem de yatay (proje) hiyerarşinin aynı anda var olduğu yapı Matris Örgüt Yapısıdır.
Matris yapı, uzmanlık ve proje odaklılığı birleştirmek için ikili bir otorite sistemi kurar.
3
Bu yapının neden olduğu sorunu klasik yönetim ilkeleri çerçevesinde tanımla.
İki farklı yöneticiden gelen zıt taleplerin çatışması, 'her astın sadece bir üstten emir alması' gerektiğini savunan 'Kumanda Birliği' ilkesinin ihlalidir.
Klasik yaklaşımda rol çatışmasını önlemenin tek yolu emir komuta birliğinin sağlanmasıdır.

Key Concept

Matris Örgüt Yapısında İkili Raporlama ve Kumanda Birliği İhlali
Rate this question