Question

Difficulty: MediumKapasite Planlaması ve Türleri

Otomotiv yan sanayisinde fren balatası üreten bir işletmenin makine parkuru, hiçbir duruş, arıza veya bakım süresi dikkate alınmadığında aylık 100.000100.000 adet üretim yapabilecek teknolojik donanıma sahiptir. Ancak işletmenin vardiya planları, yasal molalar, kurulum (set-up) süreleri ve periyodik makine bakımları hesaba katıldığında, planlanan aylık üretim miktarı 80.00080.000 adet olarak belirlenmiştir. İlgili ayda yaşanan ham madde tedarik gecikmeleri ve ani elektrik kesintileri nedeniyle fiili üretim 64.00064.000 adette kalmıştır.

Üretim yönetimi literatüründeki temel kapasite planlama metrikleri dikkate alındığında; bu işletmenin kapasite kullanım oranı (utilization) ve verimlilik (efficiency) değerleri aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru verilmiştir?

  1. %64\%64 ve %80\%80Answer
  2. B
    %80\%80 ve %64\%64
  3. C
    %64\%64 ve %125\%125
  4. D
    %80\%80 ve %125\%125
  5. E
    %80\%80 ve %80\%80

Answer

İşletmenin kapasite kullanım oranı %64\%64, verimliliği ise %80\%80'dir.
Doğru yanıt olan seçenekteki değerler formüllere tam olarak uymaktadır. Üretim yönetiminde Kapasite Kullanım Oranı = (Fiili Üretim / Tasarım Kapasitesi) formülüyle hesaplanır, bu da 64.000 / 100.000 = %64 sonucunu verir. Verimlilik ise (Fiili Üretim / Etkili Kapasite) formülüyle bulunur, bu da 64.000 / 80.000 = %80 yapar.

Step-by-Step Solution

1
Metinde verilen kapasite türlerini ve ilgili üretim miktarlarını belirleme.
Tasarım (Teorik) Kapasitesi = 100.000100.000 adet. Etkili (Pratik) Kapasite = 80.00080.000 adet. Fiili (Gerçekleşen) Üretim = 64.00064.000 adet.
Oran hesaplamalarında doğru matematiksel işlemi yapabilmek için öncelikle kavramların karşılık geldiği sayısal değerlerin doğru ayrıştırılması gerekir.
2
Kapasite Kullanım Oranını (Utilization) hesaplama.
Kapasite Kullanım Oranı = (Fiili U¨retimTasarım Kapasitesi)×100=(64.000100.000)×100=%64(\frac{\text{Fiili Üretim}}{\text{Tasarım Kapasitesi}}) \times 100 = (\frac{64.000}{100.000}) \times 100 = \%64.
Kapasite kullanım oranı, teorik olarak kurulmuş olan maksimum sistem potansiyelinin gerçekte ne kadarının kullanılabildiğini gösterir.
3
Verimlilik (Efficiency) değerini hesaplama.
Verimlilik = (Fiili U¨retimEtkili Kapasite)×100=(64.00080.000)×100=%80(\frac{\text{Fiili Üretim}}{\text{Etkili Kapasite}}) \times 100 = (\frac{64.000}{80.000}) \times 100 = \%80.
Verimlilik, planlı ve olağan duruşlar çıkarıldıktan sonra işletmenin 'kendisinden beklenen' pratik üretimi ne oranda gerçekleştirebildiğini ölçer.

Key Concept

Kapasite türleri (Tasarım, Etkili, Fiili) arasındaki ilişkiler ve kapasite kullanım oranı ile verimlilik metriklerinin hesaplanması.
Rate this question