Examkin

Question

Difficulty: MediumEkonomik Sistemler ve Özellikleri

Toplumların üretim, tüketim ve bölüşüm faaliyetlerini düzenleyen kurumsal yapıların bütünü ekonomik sistem olarak adlandırılır. Mülkiyet haklarının kimde olduğu ve kaynak tahsisinin nasıl yapıldığı, bu sistemleri birbirinden ayıran en temel iki unsurdur.

Ekonomik sistemlerin bu temel unsurları ve genel işleyiş mekanizmalarıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Serbest piyasa ekonomilerinde üretim faktörlerinin mülkiyeti ağırlıklı olarak özel teşebbüse aittir ve kaynak tahsisi büyük ölçüde fiyat mekanizmasının işleyişi ile gerçekleşir.
  2. B
    Komuta ekonomilerinde (merkezi planlı sistem) kâr maksimizasyonu temel itici güç olmadığı için, hangi malın ne miktarda üretileceği tüketicilerin tercihleri yerine emredici makro planlarla belirlenir.
  3. Karma ekonomik sistemlerde devlet; piyasa işleyişine hiçbir şekilde müdahale etmeyerek rolünü sadece adalet, güvenlik ve diplomasi gibi asli fonksiyonlarla sınırlandırır.Answer
  4. D
    Karma ekonomik model, salt piyasa mekanizmasının yaratabileceği gelir adaletsizliği ve tekelci yapılaşma gibi başarısızlıkları gidermek amacıyla, devletin gerektiğinde regülasyonlar ve kamu iktisadi teşebbüsleri (KİT) ile ekonomiye müdahil olduğu yapıdır.
  5. E
    Merkezi planlı ekonomilerde bireysel girişim özgürlüğü büyük ölçüde kısıtlanmıştır ve kaynakların işletmeler arası dağılımı fiyat sinyalleri yerine bürokratik kararlar üzerinden yürütülür.

Answer

Karma ekonomik sistemde devletin rolünün sadece adalet ve güvenlikle sınırlandırıldığı ve piyasaya müdahale edilmediği yönündeki ifade yanlıştır.
Karma ekonomik sistem, serbest piyasa ekonomisinin eksikliklerini gidermek, sosyal adaleti sağlamak ve ekonomik istikrarı korumak amacıyla devletin piyasa işleyişine çeşitli araçlarla (vergi politikaları, asgari ücret, KİT'ler, regülasyonlar vb.) müdahale ettiği sistemdir. Devletin rolünü sadece adalet, güvenlik ve diplomasi ile sınırlandırıp piyasaya hiçbir şekilde müdahale etmediğini savunan yaklaşım 'Jandarma Devlet' (Bırakınız yapsınlar, bırakınız geçsinler) anlayışıdır ve Klasik Kapitalist/Serbest Piyasa sistemine aittir. Bu nedenle ilgili ifade karma ekonominin doğasına tamamen aykırıdır.

Step-by-Step Solution

1
Seçeneklerdeki ekonomik sistem tanımlarını mülkiyet yapısı ve devletin rolü açısından analiz et.
Serbest piyasa ve komuta ekonomilerine ait tanımların teorik altyapıya uygun olduğu görülür.
Her sistemin temel belirleyicileri olan 'mülkiyetin kime ait olduğu' ve 'kararların nasıl alındığı' kriterlerini doğrulamak için.
2
Karma ekonomik sistemin özelliklerini değerlendir.
Karma ekonomide devletin hem düzenleyici (regülasyon) hem de bizzat üretici (KİT'ler aracılığıyla) olarak piyasaya müdahale ettiği bilgisi ile seçenekleri karşılaştır.
Yanlış olan ifadeyi tespit edebilmek için karma ekonominin temel felsefesini hatırlamak gerekir.
3
Devletin sadece adalet, güvenlik ve diplomasi gibi asli fonksiyonları üstlendiği tanımın hangi sisteme ait olduğunu belirle.
Bu yaklaşımın karma ekonomiye değil, Klasik Liberalizm'in savunduğu 'Jandarma Devlet' (Minimal Devlet) anlayışına ve pür kapitalist sisteme ait olduğu sonucuna ulaşılır.
Kavramlar arası geçişleri netleştirerek yanlış eşleştirmeyi kesin olarak bulmak için.

Key Concept

Ekonomik Sistemlerin Temel Özellikleri ve Devletin Rolü
Rate this question

Topics

Ekonomik Sistemler ve Özellikleri