Question

Difficulty: MediumEkonomik Sistemler ve Özellikleri

Bir ülkenin yasal düzenlemelerine göre, bireylerin kendi adlarına mülk edinme ve serbestçe işletme kurma hakları anayasal güvence altındadır. Bununla birlikte devlet; eğitim, sağlık ve enerji gibi stratejik alanlarda doğrudan hizmet sunucu olarak piyasada yer almakta, gerektiğinde tekelci eğilimleri kırmak amacıyla piyasa işleyişine müdahale etmektedir.

Bu bilgilere göre, söz konusu ülkede geçerli olan ekonomik sistemle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. Üretilecek mal ve hizmetlerin türü ile miktarı, piyasa dinamiklerinden bağımsız olarak tamamen merkezi otoritenin emredici planlarıyla belirlenir.Answer
  2. B
    Üretim araçlarının mülkiyeti tek bir elde toplanmamış olup, kamu ve özel sektör arasında paylaşılmış durumdadır.
  3. C
    Ekonomik kaynakların tahsis edilmesinde hem piyasa mekanizması hem de devletin yönlendirici politikaları eş zamanlı rol oynar.
  4. D
    Özel sektör işletmeleri faaliyetlerini kârlılık güdüsüyle sürdürürken, devlete ait işletmeler ağırlıklı olarak toplumsal faydayı gözetir.
  5. E
    Tüketiciler, bütçeleri doğrultusunda piyasaya sunulan mal ve hizmetler arasından özgürce seçim yapma imkânına sahiptir.

Answer

Yanlış olan ifade, üretim kararlarının tamamen merkezi otoritenin emredici planlarıyla belirlendiğini savunan seçenektir.
Parçada anlatılan ekonomik yapı, hem özel sektörün hem de devletin ekonomide aktif rol aldığı Karma Ekonomik Sistem'dir. Karma ekonomilerde neyin, nasıl ve kimin için üretileceği sorusunun cevabı ağırlıklı olarak piyasa mekanizması (fiyat sistemi) tarafından verilir; devlet ise denetleyici, düzenleyici ve tamamlayıcı bir rol üstlenir. Üretim kararlarının piyasa dinamiklerinden tamamen bağımsız şekilde, merkezi bir otoritenin emredici (zorunlu) planlarıyla belirlenmesi Sosyalist (Komuta) Ekonomik Sistemin özelliğidir. Bu nedenle bu ifade karma ekonomi için yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
Soruda verilen özellikleri analiz ederek ülkedeki ekonomik sistemi belirleme.
Özel mülkiyet ve serbest girişimin yanı sıra devletin de üretici olarak piyasada yer alması, sistemin 'Karma Ekonomik Sistem' olduğunu gösterir.
Kapitalist sistemde devletin üretici rolü minimumken, komuta sisteminde özel mülkiyet bulunmaz. İkisinin birleşimi karma ekonomiyi işaret eder.
2
Seçeneklerde karma ekonomik sistemin doğasına aykırı olan ifadeyi tespit etme.
Üretim kararlarının piyasadan bağımsız, tamamen 'emredici planlarla' alınması karma ekonomiye değil, merkezi planlı (komuta) ekonomiye aittir.
Karma ekonomilerde fiyat mekanizması çalışır ve emredici değil, yol gösterici (indikatif) planlama uygulanır.

Key Concept

Karma Ekonomik Sistemin Temel Özellikleri
Rate this question