Question

Difficulty: MediumEkonomik Sipariş Miktarı (ESM) Modeli

Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) Destek Hizmetleri Genel Müdürlüğü, ülke genelindeki okulların ihtiyacını karşılamak üzere merkezi olarak standart toner kartuşu tedarik etmektedir. Stok kontrol sürecine ilişkin planlama verileri aşağıda verilmiştir:

- Yıllık toner kartuşu talebi: 80.00080.000 adet
- Sipariş verme maliyeti: Sipariş başına 900900 TL
- Toner kartuşu birim fiyatı: 100100 TL
- Yıllık elde bulundurma maliyeti: Ürünün birim fiyatının %16\%16'sı

Buna göre, kurumun toplam stok maliyetlerini en aza indirecek Ekonomik Sipariş Miktarı (ESM) kaç adettir?
(Not: Kurumun güvenlik stoğu tutmadığı ve talebin yıl içinde sabit hızda gerçekleştiği varsayılacaktır.)

  1. A
    1200
  2. B
    1500
  3. 3000Answer
  4. D
    30000
  5. E
    9000000

Answer

Ekonomik sipariş miktarı 3000 adettir.
Ekonomik Sipariş Miktarı (ESM) modelinde kullanılan formül ESM=2DSHESM = \sqrt{\frac{2DS}{H}} şeklindedir. Burada DD yıllık talep (80.00080.000 adet), SS sipariş verme maliyeti (900900 TL) ve HH birim başına yıllık elde bulundurma maliyetidir. Soru kökünde HH doğrudan parasal bir tutar olarak değil, birim fiyatın (C=100C = 100 TL) belirli bir yüzdesi (i=%16i = \%16) olarak verilmiştir. Bu nedenle öncelikle H=C×i=100×0,16=16H = C \times i = 100 \times 0,16 = 16 TL olarak bulunur. Bulunan değerler formüle yerleştirildiğinde ESM=2×80.000×90016=144.000.00016=9.000.000=3000ESM = \sqrt{\frac{2 \times 80.000 \times 900}{16}} = \sqrt{\frac{144.000.000}{16}} = \sqrt{9.000.000} = 3000 adet sonucuna ulaşılır.

Step-by-Step Solution

1
Birim başına yıllık elde bulundurma maliyetinin (H) hesaplanması
H=100×0,16=16H = 100 \times 0,16 = 16 TL
Soruda elde bulundurma maliyeti birim fiyatın %16'sı olarak verilmiştir. ESM formülünde kullanabilmek için bu maliyetin parasal değer (TL) cinsinden bulunması gerekir.
2
Ekonomik Sipariş Miktarı (ESM) formülünün kurulması
ESM=2×80.000×90016ESM = \sqrt{\frac{2 \times 80.000 \times 900}{16}}
Stok maliyetlerini en aza indiren 2DSH\sqrt{\frac{2DS}{H}} formülünde DD (talep), SS (sipariş maliyeti) ve HH (elde bulundurma maliyeti) değerleri yerine konur.
3
Matematiksel işlemlerin yapılması ve sonucun bulunması
ESM=144.000.00016=9.000.000=3000ESM = \sqrt{\frac{144.000.000}{16}} = \sqrt{9.000.000} = 3000 adet
İç kısımdaki işlemler tamamlanıp karekök alındığında minimum maliyeti sağlayan sipariş miktarına ulaşılır.

Key Concept

Ekonomik Sipariş Miktarı (ESM) Modeli
Rate this question