Question

Difficulty: MediumAlgı ve Karar Verme

Bir kamu kurumunda şube müdürü olarak görev yapan Sinan Bey, uzman personelinden birinin hazırlaması gereken bütçe raporunu zamanında teslim etmediğini fark etmiştir. Sinan Bey durumu değerlendirirken şu tespitlerde bulunmuştur:

I. Şubedeki diğer hiçbir uzman rapor tesliminde gecikme yaşamamıştır.
II. Söz konusu personel, daha önceki bütçe raporlarını da sürekli olarak geciktirmiştir.
III. Aynı personel, bütçe raporu dışındaki diğer rutin görev ve projelerinde de sıklıkla gecikme yaşamaktadır.

Kelley'nin Atıf (Yükleme) Kuramı'na göre, bu üç boyutun (yaygınlık, tutarlılık, ayırt edicilik) düzeyi dikkate alındığında, personelin davranışı hakkında varılacak yargı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Yaygınlık düşük, tutarlılık yüksek ve ayırt edicilik düşük olarak değerlendirilir; davranış içsel (kişisel) faktörlere atfedilir.Answer
  2. B
    Yaygınlık yüksek, tutarlılık yüksek ve ayırt edicilik yüksek olarak değerlendirilir; davranış dışsal (durumsal) faktörlere atfedilir.
  3. C
    Yaygınlık düşük, tutarlılık düşük ve ayırt edicilik yüksek olarak değerlendirilir; davranış dışsal (durumsal) faktörlere atfedilir.
  4. D
    Sadece tutarlılık yüksek algılanıp diğer boyutlar göz ardı edildiği için temel atıf hatası yapılarak dışsal faktörlere atfedilir.
  5. E
    Olayın sürekli tekrarlanması ayırt ediciliğin yüksek olduğunu gösterdiği için sınırlı rasyonellik modeli gereği tatmin edici karar verilerek içsel faktörlere atfedilir.

Answer

Davranışın yaygınlığının düşük, tutarlılığının yüksek ve ayırt ediciliğinin düşük olarak değerlendirilip içsel (kişisel) faktörlere atıf yapılması gerektiğini belirten seçenektir.
Kelley'nin Atıf Kuramı'na göre, bir davranışın nedenini belirlerken üç kritere bakılır. Senaryoda diğer çalışanların gecikmemesi yaygınlığın 'düşük' olduğunu; kişinin bu raporu hep geciktirmesi tutarlılığın 'yüksek' olduğunu; kişinin diğer projelerde de gecikmesi bu davranışın sadece bütçe raporuna özgü bir istisna olmadığını, dolayısıyla ayırt ediciliğin 'düşük' olduğunu kanıtlar. Bu üç faktörün birleşimi (Düşük Yaygınlık - Yüksek Tutarlılık - Düşük Ayırt Edicilik), yöneticinin personelin yetersizliği, tembelliği veya zaman yönetimi eksikliği gibi tamamen 'içsel' faktörlere atıf yapmasına neden olur.

Step-by-Step Solution

1
Yaygınlık (Consensus) boyutunu analiz et.
Diğer hiçbir uzmanın gecikme yaşamaması, bu davranışın sadece o kişiye ait olduğunu gösterir. Dolayısıyla yaygınlık 'düşük'tür.
Yaygınlık, benzer durumda diğer insanların aynı davranışı gösterip göstermediği ile ilgilidir.
2
Tutarlılık (Consistency) boyutunu analiz et.
Personelin daha önceki bütçe raporlarında da sürekli gecikme yaşaması, zaman içindeki tepkisinin değişmediğini gösterir. Dolayısıyla tutarlılık 'yüksek'tir.
Tutarlılık, kişinin aynı duruma farklı zamanlarda benzer tepkiyi verip vermediği ile ilgilidir.
3
Ayırt Edicilik (Distinctiveness) boyutunu analiz et.
Personelin bütçe raporu dışındaki rutin görevlerinde de sıklıkla gecikmesi, bu gecikme davranışının sadece bütçe raporuna özgü olmadığını gösterir. Dolayısıyla ayırt edicilik 'düşük'tür.
Ayırt edicilik, kişinin farklı durumlarda veya görevlerde farklı davranışlar sergileyip sergilemediği ile ilgilidir.
4
Boyutların birleşiminden atıf türünü belirle.
Düşük yaygınlık + Yüksek tutarlılık + Düşük ayırt edicilik = İçsel (Kişisel) Atıf.
Kelley'nin kuralına göre, kişi herkesten farklı davranıyorsa, bu davranışı sürekli yapıyorsa ve her türlü görevde benzer sorunu yaşıyorsa, problem çevresel (dışsal) değil, kişinin kendi yetenek veya motivasyonu (içsel) ile ilgilidir.

Key Concept

Kelley'nin Atıf (Yükleme) Kuramı ve Boyutları
Rate this question