Question

Difficulty: MediumÖlçek Ekonomileri ve Ölçek Eksi Ekonomileri

Bölgesel çapta faaliyet gösteren bir mobilya üreticisi, birim maliyetlerini düşürmek amacıyla dağınık haldeki küçük atölyelerini kapatarak tek ve çok büyük kapasiteli bir entegre üretim tesisi kurmuştur. İlk yıllarda üretim ölçeğinin büyümesiyle birlikte uzmanlaşma artmış ve uzun dönem ortalama birim maliyetler belirgin şekilde düşmüştür. Ancak işletme, tesisin kapasitesini ve fiziki büyüklüğünü daha da artırdıktan sonra, üretim hacmindeki artışa rağmen uzun dönem ortalama birim maliyetlerin yeniden yükselmeye başladığını tespit etmiştir.

Yönetimin yaptığı analizde, bu maliyet artışının temel nedeninin; departmanlar arası iletişimin kopması, yönetsel koordinasyonun zorlaşması ve artan bürokratik hantallık olduğu görülmüştür.

Buna göre, işletmenin uzun dönem ortalama maliyet eğrisinin "U" biçimini almasına ve birim maliyetlerin belirli bir noktadan sonra yeniden yükselmesine neden olan bu durum üretim yönetiminde aşağıdaki kavramlardan hangisiyle ifade edilir?

  1. Ölçek eksi ekonomileriAnswer
  2. B
    Azalan verimler kanunu
  3. C
    Üretim etkinliğinin azalması
  4. D
    Teorik kapasite sınırının aşılması
  5. E
    Başa baş üretim miktarının geçilmesi

Answer

İşletmenin tesis kapasitesini çok fazla büyütmesi sonucu iletişim ve koordinasyon sorunlarıyla birim maliyetlerin artması 'Ölçek eksi ekonomileri' ile ifade edilir.
Uzun dönemde üretim kapasitesinin ve tesis büyüklüğünün artırılması başlangıçta uzmanlaşma ve toplu alım gibi avantajlarla birim maliyetleri düşürür (ölçek ekonomileri). Ancak tesis belirli bir büyüklüğe (optimum ölçek) ulaştıktan sonra daha da büyütülürse, departmanlar arası iletişim kopuklukları, yönetim kademelerinin artması, denetim zorlukları ve bürokratik hantallık gibi nedenlerle uzun dönem ortalama birim maliyetler yeniden artmaya başlar. Bu duruma üretim yönetiminde 'Ölçek eksi ekonomileri' adı verilir.

Step-by-Step Solution

1
Sorudaki maliyet davranışını analiz et.
Tesis kapasitesi büyüdükçe (uzun dönem) maliyetler önce düşmüş, ardından tekrar yükselmeye başlamış ve eğri U şeklini almıştır.
Maliyetlerin kapasite değişimiyle olan ilişkisi, ölçek ekonomileri kavramının temelidir.
2
Maliyet artışının temel nedenini belirle.
Maliyet artışının nedeni hammadde veya kısa dönemli kısıtlar değil; tesisin aşırı büyümesinden kaynaklanan iletişim, koordinasyon ve yönetsel zorluklardır.
Yönetsel hantallık ve koordinasyon eksikliği, optimum ölçeğin aşıldığını gösterir.
3
Bu durumu ilgili kavramla eşleştir.
Kapasitenin optimum noktanın ötesine geçecek şekilde büyütülmesi sonucu uzun dönem ortalama maliyetlerin artması 'Ölçek eksi ekonomileri' kavramının tam tanımıdır.
Ölçek ekonomileri maliyetleri düşürürken, ölçek eksi ekonomileri (negatif ölçek ekonomileri) aşırı büyümenin getirdiği maliyet artışlarını ifade eder.

Key Concept

Ölçek Ekonomileri ve Ölçek Eksi Ekonomileri
Rate this question