Question

Difficulty: MediumDiskriminant Analizinin Amacı ve Varsayımları

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) bünyesinde çalışan bir araştırmacı, haneleri tüketim harcamaları alışkanlıklarına göre 'Düşük Tüketim', 'Orta Tüketim' ve 'Yüksek Tüketim' olmak üzere önceden tanımlanmış üç sınıfa ayırmıştır. Araştırmacı, hanelerin aylık gelirleri, hanehalkı büyüklüğü ve kredi kartı borç yükü gibi faktörlerin bu sınıflamayı ne derece açıkladığını belirlemek ve yeni hanelerin hangi sınıfa gireceğini tahmin etmek amacıyla bir diskriminant (ayırma) analizi modeli kurmuştur.

Bu araştırmacının uygulayacağı diskriminant analizinin temel amacı ve varsayımları dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Modelin kurulabilmesi için bağımlı değişkenin en az eşit aralıklı ölçekle, bağımsız değişkenlerin ise kategorik ölçekle ölçülmüş olması zorunludur.
  2. Diskriminant analizinin temel amacı, önceden tanımlanmış kategorik bağımlı değişkene ait sınıfları, sürekli ölçülmüş bağımsız değişkenlerin doğrusal kombinasyonları aracılığıyla birbirinden en iyi şekilde ayırmaktır.Answer
  3. C
    Modelin grupları ayırma gücünü sınayan Wilks' Lambda istatistiğinin değerinin 11'e yaklaşması, bağımsız değişkenlerin haneleri tüketim sınıflarına mükemmel bir şekilde ayrıştırdığı anlamına gelir.
  4. D
    Çok değişkenli normallik varsayımının sağlanması için, modele dahil edilen her bir bağımsız değişkenin ayrı ayrı (marjinal olarak) normal dağılması tek başına yeterli bir koşuldur.
  5. E
    Analizin geçerli sonuçlar verebilmesi için, tüketim sınıflarına ait evren varyans-kovaryans matrislerinin birbirinden farklı (heterojen) olması ve Box's M testinin anlamlı (p<0.05p < 0.05) çıkması beklenir.

Answer

Diskriminant analizinin temel amacı, önceden tanımlanmış kategorik bağımlı değişkene ait sınıfları, sürekli ölçülmüş bağımsız değişkenlerin doğrusal kombinasyonları aracılığıyla birbirinden en iyi şekilde ayırmaktır.
Verilen seçenekler incelendiğinde doğru olan tek ifade, diskriminant analizinin temel mekanizmasını ve değişken yapısını açıklayan ifadedir. Diskriminant analizi, birimlerin ölçülen sürekli bağımsız değişken değerleri üzerinden, önceden tanımlanmış kategorik bağımlı değişken sınıflarından hangisine ait olduğunu tahmin eden ve bu sınıflar arası ayrışmayı en çoklayan doğrusal fonksiyonlar bulmayı amaçlar.

Step-by-Step Solution

1
Diskriminant analizinin genel amacını ve değişken yapılarını hatırlamak.
Bağımlı değişkenin (tüketim sınıfları) önceden tanımlı kategorik gruplardan oluşması, bağımsız değişkenlerin (gelir, borç) ise sürekli (en az aralık ölçeğinde) olması gerektiği sonucuna varılır.
Değişkenlerin ölçme düzeyleri, analizin doğru istatistiksel temele oturması için temel ön koşuldur.
2
Yöntemin istatistiksel varsayımlarını ve test istatistiklerinin yorumlarını değerlendirmek.
Bağımsız değişkenlerin her grupta çok değişkenli normal dağılması (marjinal normalliğin yetmediği) ve grupların varyans-kovaryans matrislerinin homojen olması gerektiği (Box's M testinin anlamsız olması) belirlenir. Ayrıca Wilks' Lambda değerinin 00'a yaklaşmasının iyi ayırıma işaret ettiği hatırlanır.
Yanlış seçeneklerdeki kavram yanılgılarını (heterojen matris beklentisi, Wilks' Lambda'nın ters yorumlanması vb.) tespit edebilmek için bu teorik yapı şarttır.
3
Seçeneklerdeki ifadeleri bu teorik kurallarla karşılaştırmak.
Sadece temel amacı ve değişken yapılarını açıklayan ifadenin tümüyle doğru olduğu, diğer seçeneklerin analiz varsayımlarını kasıtlı olarak hatalı sunduğu görülür.
Soruda 'hangisi doğrudur?' sorulduğu için yanlış yargıları eleyerek doğru ifadeyi kesinleştirmek gerekir.

Key Concept

Diskriminant Analizinin Amacı ve Varsayımları
Estimated Time:1m 30s
Rate this question