Question

Difficulty: MediumDeterministik Trend Modelleri (Trend Durağan Süreçler)
Yt=β0+β1t+ϵtY_t = \beta_0 + \beta_1 t + \epsilon_t şeklinde tanımlanan bir zaman serisi modelinde β10\beta_1 \neq 0 ve ϵtWN(0,σ2)\epsilon_t \sim WN(0, \sigma^2) (beyaz gürültü) olarak verilmiştir.

Bu süreçle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Bu süreç trend durağan (trend stationary) bir yapıdadır ve seriden deterministik trendin çıkarılmasıyla durağanlık sağlanır.Answer
  2. B
    Sürece gelen rassal şoklar seri üzerinde kalıcı bir etki bırakır ve zamanla yok olmaz.
  3. C
    Süreç birim kök (unit root) içermektedir ve durağanlaştırmak için birinci dereceden farkı alınmalıdır.
  4. D
    Serinin varyansı zamana (tt) bağlı olarak doğrusal bir şekilde artmaktadır.
  5. E
    Süreç, ortalaması ve varyansı zaman boyunca sabit olan zayıf durağan bir süreçtir.

Answer

Verilen süreç trend durağan (trend stationary) bir yapıdadır ve deterministik trend bileşeni modelden çıkarıldığında (detrending) durağan hale gelir.
Verilen denklemde trend bileşeni (tt değişkeni) doğrudan bir katsayı ile modele eklenmiştir ve bu deterministik bir yapı oluşturur. Hata terimi beyaz gürültü olduğu için, bu trend bileşeni modelden çıkarıldığında geriye sadece durağan olan hata terimi kalır. Bu tür süreçlere literatürde 'Trend Durağan' (Trend Stationary) süreçler denir.

Step-by-Step Solution

1
Modelin beklenen değerini (ortalamasını) hesaplayın.
E[Yt]=E[β0+β1t+ϵt]=β0+β1tE[Y_t] = E[\beta_0 + \beta_1 t + \epsilon_t] = \beta_0 + \beta_1 t
Ortalamanın zamana bağlı olup olmadığını belirlemek için gereklidir.
2
Modelin varyansını hesaplayın.
Var(Yt)=Var(β0+β1t+ϵt)=Var(ϵt)=σ2Var(Y_t) = Var(\beta_0 + \beta_1 t + \epsilon_t) = Var(\epsilon_t) = \sigma^2
Varyansın sabit olup olmadığını kontrol etmek için gereklidir.
3
Durağanlaştırma yöntemini belirleyin.
Yt(β0+β1t)=ϵtY_t - (\beta_0 + \beta_1 t) = \epsilon_t
Ortalama zamana bağlı, varyans sabit ve trend deterministik olduğu için bu süreç trend durağandır; trendden arındırma (detrending) ile durağanlık sağlanır.

Key Concept

Trend Durağan (TS) süreçlerde trend deterministiktir ve seri bu trend çizgisi etrafında sabit bir varyansla hareket eder. Stokastik trend (DS) süreçlerinden farklı olarak, TS süreçleri fark alma ile değil, trendden arındırma ile durağanlaştırılır.

Practice More

Deterministik trend içeren bir seride fark alma işleminin (differencing) hata terimi üzerindeki etkisini (aşırı fark alma sorunu) inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question