Question

Difficulty: MediumTürkiye'nin Demografik Yapısı ve Nüfus Politikaları

1960'lı yıllarda "Planlı Kalkınma" dönemine geçilmesiyle birlikte Türkiye'nin nüfus vizyonunda köklü bir değişim yaşanmıştır. Birinci Beş Yıllık Kalkınma Planı'nda (196319671963-1967) nüfus artış hızı ile ekonomik kalkınma arasındaki ilişki analiz edilerek, Cumhuriyet'in ilk yıllarından itibaren uygulanan pronatalist (nüfus artışını destekleyen) politikalardan vazgeçilmesi gerektiği vurgulanmıştır.

Söz konusu kalkınma planında yer alan ve bu politika değişikliğinin temel iktisadi gerekçesini oluşturan argüman aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Nüfus artış hızının, ekonomik büyüme ve sermaye birikimi üzerinde baskı oluşturarak kişi başına düşen milli gelir artışını yavaşlatmasıAnswer
  2. B
    Türkiye'nin demografik geçiş sürecini tamamlayarak 'yaşlı nüfus' yapısına evrilmesi ve sosyal güvenlik sisteminin zorlanması
  3. C
    Makineleşme ile birlikte tarım sektöründeki iş gücü ihtiyacının doyuma ulaşması ve kentlere göçün yasaklanmak istenmesi
  4. D
    Cumhuriyet'in kuruluşunda hedeflenen 5050 milyonluk niceliksel nüfus eşiğine 1960 sayımıyla birlikte ulaşılmış olması
  5. E
    Uluslararası kuruluşların nüfus planlamasına geçilmemesi durumunda dış ticaret kredilerini kesme yönündeki baskıları

Answer

Nüfus artış hızının ekonomik büyüme ve sermaye birikimi üzerindeki baskısı nedeniyle kalkınma hızının yavaşlaması
Türkiye'de 1963 yılında yürürlüğe giren Birinci Beş Yıllık Kalkınma Planı, nüfusu artık askeri bir güç unsuru olarak değil, ekonomik bir değişken olarak ele almıştır. Plana göre; nüfusun çok hızlı artması, üretilen milli gelirin büyük bir kısmının yeni nüfusun temel ihtiyaçlarına harcanmasına neden olmakta, bu da sanayileşme için gereken sermaye birikimini engellemektedir. Bu nedenle nüfus artış hızının düşürülerek kişi başına düşen gelirin artırılması hedeflenmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Politika Değişimini Belirleme
1923-1965 arası pronatalist (artırıcı) dönemden 1965 sonrası antinatalist (planlayıcı) döneme geçilmiştir.
Kalkınma planlarındaki yeni rasyonaliteyi anlamak için dönemsel kırılmayı saptamak gerekir.
2
Ekonomik Gerekçeyi Analiz Etme
Nüfusun %2,8 gibi yüksek bir hızla artmasının, milli gelir artışını (kalkınma hızını) yakalaması veya geçmesi durumu tespit edilmiştir.
Kişi başına düşen refahın artması için ekonomik büyüme hızının nüfus artış hızından belirgin şekilde yüksek olması gerekir.
3
Sermaye Birikimi İlişkisini Kurma
Hızlı nüfus artışı, devletin demografik yatırımlara (eğitim, sağlık vb.) daha fazla kaynak ayırmasına ve sanayi yatırımları için gereken sermaye birikiminin azalmasına yol açar.
1963 Planı'nın temel mantığı, kaynakların tüketim yerine yatırıma yönlendirilmesidir.

Key Concept

Nüfus ve Kalkınma İlişkisi

Practice More

1965 yılında çıkarılan 557 sayılı Nüfus Planlaması Kanunu'nun içeriğini ve getirdiği yenilikleri inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question