Question

Difficulty: MediumTBMM Bilgi Edinme ve Denetim Yolları

1982 Anayasası’nın güncel hükümleri uyarınca, Türkiye Büyük Millet Meclisinin (TBMM) bilgi edinme ve denetim yolları ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Meclis araştırması; belli bir konuda bilgi edinmek için yapılan bir incelemedir, ancak devlet sırları ile ticari sırlar bu kapsamın dışında tutulmuştur.
  2. B
    Genel görüşme; toplumu ve devlet faaliyetlerini ilgilendiren belli bir konunun, TBMM Genel Kurulunda görüşülmesini ifade eden bir denetim yoludur.
  3. C
    Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar hakkında, görevleri ile ilgili suç işledikleri iddiasıyla üye tamsayısının salt çoğunluğu ile meclis soruşturması açılması istenebilir.
  4. D
    Milletvekilleri tarafından yöneltilen yazılı soruların, Cumhurbaşkanı yardımcıları veya bakanlar tarafından en geç 1515 gün içinde cevaplandırılması anayasal bir zorunluluktur.
  5. Yazılı soruların süresinde cevaplandırılmaması durumunda, ilgili bakan veya yardımcı hakkında gensoru önergesi verilerek hükümetin düşürülmesi süreci başlatılır.Answer

Answer

Yazılı soruların cevaplanmaması durumunda gensoru verilerek hükümetin düşürülmesi mümkün değildir; çünkü gensoru mekanizması güncel anayasal düzende kaldırılmıştır.
Türkiye'de 20172017 yılında kabul edilen ve 20182018 yılında tam olarak yürürlüğe giren anayasa değişiklikleri ile parlamenter sistemden Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemine geçilmiştir. Bu yeni yapıda, Meclisin hükümeti (kabineyi) kolektif olarak düşürebileceği 'gensoru' ve 'güvenoyu' gibi mekanizmalar ile 'sözlü soru' yöntemi tamamen kaldırılmıştır. Bu nedenle, yazılı bir sorunun cevapsız kalmasının gensoru gibi bir yaptırımı güncel hukukumuzda bulunmamaktadır.

Step-by-Step Solution

1
TBMM'nin güncel bilgi edinme ve denetim yollarını tespit et.
Yazılı soru, Meclis araştırması, Genel görüşme ve Meclis soruşturması güncel yöntemlerdir.
Yöntemlerin varlığını teyit etmek yanlışı bulmanın ilk adımıdır.
2
20172017 Anayasa değişiklikleri ile kaldırılan denetim yollarını hatırla.
'Gensoru' ve 'Sözlü Soru' denetim yolları sistemden çıkarılmıştır.
Seçeneklerdeki kavramların güncelliğini denetlemek için gereklidir.
3
Yazılı soru ve meclis soruşturması gibi yöntemlerin işleyiş kurallarını kontrol et.
Yazılı soru için 1515 günlük süre ve meclis soruşturması için cezai sorumluluk şartı mevcuttur.
Diğer seçeneklerin doğruluğunu anayasal maddelerle eşleştirmek için yapılır.

Key Concept

Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sisteminde TBMM'nin denetim yetkisi sadece bilgi edinme ve cezai sorumluluk (soruşturma) ile sınırlı olup, siyasi sorumluluğa dayalı 'gensoru' gibi yollar kaldırılmıştır.

Practice More

Meclis soruşturması açılması (360360) ve Yüce Divan'a sevk (400400) için gereken nitelikli çoğunlukları tekrar gözden geçiriniz.
Estimated Time:50s
Rate this question