İdare hukuku rejiminde idari işlemler, sahip oldukları yapısal özellikler itibarıyla özel hukuk sözleşmelerinden ve işlemlerinden kesin çizgilerle ayrılır. Bir kamu hizmetinin yürütülmesi amacıyla kamu gücü ayrıcalığı kullanılarak tesis edilen idari işlemler, hukuka uygunluk karinesinden yararlanır ve muhatapları üzerinde doğrudan hukuki sonuç doğurur.
Buna göre, idari işlemlerin nitelikleri ve özel hukuk sözleşmeleriyle olan farkları göz önüne alındığında, idari işlemin "tek yanlılığı" ile "icrailiği" arasındaki ilişkiyi ve hukuki sınırlarını en doğru şekilde açıklayan ifade aşağıdakilerden hangisidir?
- İdari işlemin tek yanlılığı, işlemin kurulması aşamasında ilgilinin iradesine veya rızasına ihtiyaç duyulmamasını ifade ederken; icrailiği, kurulan bu işlemin bir mahkeme kararına gerek olmaksızın idare tarafından re'sen hukuk aleminde sonuç doğuracak şekilde uygulanabilmesini belirtir.Answer
- Bİdarenin tek yanlılık ayrıcalığına sahip olması, işlemi tesis eden kamu görevlisinin veya makamın kanuni yetki sınırları dışına çıkarak yaptığı işlemleri hukuka uygun hale getirir ve yetki tecavüzü sakatlığını ortadan kaldırarak işlemin icrailiğini sağlar.
- Cİdari işlemlerin icrailiği, işlemi yapmaya sevk eden objektif sebep unsuru ile işlemin doğurduğu hukuki sonuç olan konu unsuru arasındaki hukuki bağın idarece tek yanlı olarak istenildiği gibi değiştirilebilmesine olanak tanır.
- DÖzel hukuk sözleşmelerinde taraflar diledikleri amacı güdebilirken, idari işlemlerde idarenin tek yanlılık yetkisi, idareye kamu yararı dışında siyasi veya kişisel bir maksatla icrai nitelikte işlem tesis etme serbestisi tanır.
- EHukuka uygunluk karinesinden yararlanan idari bir işleme karşı iptal davası açılması, işlemin bu karinesini ve icrailiğini kendiliğinden durdurur; bu nedenle idare ancak dava kendi lehine sonuçlanırsa işlemi uygulamaya koyabilir.
Answer
İdari işlemin tek yanlılığının ilgilinin rızasına ihtiyaç duyulmaması, icrailiğinin ise mahkeme kararı olmaksızın re'sen uygulanabilmesi olduğunu açıklayan seçenektir.
İdari işlemlerin iki temel karakteristik özelliği vardır. Birincisi 'tek yanlılık', işlemin muhatabının rızasına, onayına veya kabulüne bağlı olmadan idarenin tek taraflı iradesiyle kurulabilmesidir. Özel hukuk sözleşmeleri karşılıklı rızaya dayanırken idari işlemde bu aranmaz. İkincisi 'icrailik' (re'sen icra), kurulan bu işlemin hayata geçirilmesi (uygulanması) için idarenin yargı organlarından veya başka bir merciiden karar (onay) almasına gerek olmamasıdır. İdare kendi kararını doğrudan uygular. Doğru ifade, bu iki kavramın farkını ve idare hukukundaki anlamını eksiksiz olarak açıklamaktadır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
İdari İşlemin Özellikleri (Tek Yanlılık, İcrailik ve Hukuka Uygunluk Karinesi)