Examkin

Question

Difficulty: HardTürkiye'de Sivil Toplum ve Baskı Grupları

Türkiye'de demokratik siyasal hayatın vazgeçilmez unsurları olan siyasi partiler ile sivil toplum bünyesinde faaliyet gösteren baskı grupları arasındaki işlevsel ve hukuki farklılıklar dikkate alındığında, bu iki yapının temel ayrım noktasına dair aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Siyasi partiler, toplumsal talepleri siyasal bir programa dönüştürerek seçimler yoluyla devlet yönetimini ve siyasal iktidarı doğrudan üstlenmeyi amaçlarken; baskı grupları, iktidarı ele geçirme amacı gütmeksizin kendi üyelerinin çıkarları doğrultusunda karar alıcıları etkileme işlevini yürütürler.Answer
  2. B
    Baskı grupları, 1982 Anayasası uyarınca kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ile aynı hukuki statüye sahip olup, merkezi yönetimin hiyerarşik yapısı içerisinde yer alarak idari kararların alınmasında doğrudan oy hakkına sahiptirler.
  3. C
    Türkiye'deki mevcut yasal düzenlemelere göre sivil toplum kuruluşları, üyelerinin haklarını korumak amacıyla siyasi partilere aday listeleri hazırlayabilir ve seçimlerde taraf olduklarını resmen ilan ederek kurumsal olarak yarışabilirler.
  4. D
    Siyasi partiler ve baskı grupları arasındaki temel fark, partilerin anayasal güvence altında olması, baskı gruplarının ise sadece kanunla düzenlenmiş olup anayasal bir dayanağının bulunmamasıdır.
  5. E
    Baskı gruplarının siyasal sistemdeki temel işlevi, toplumsal muhalefeti pasifize ederek devlet organlarının aldığı kararların meşruiyetini tartışmaya açmadan üyelerine tebliğ etmekle sınırlıdır.

Answer

Siyasi partiler devlet iktidarını doğrudan üstlenmeyi amaçlarken, baskı grupları sadece karar alıcıları etkilemeyi hedefler.
Siyasi partiler ile baskı grupları arasındaki temel ayrım noktası 'iktidara talip olma' kriteridir. Siyasi partiler toplumsal talepleri birleştirerek genel ülke yönetimine talip olurken, baskı grupları (sendikalar, meslek odaları vb.) sadece kendi temsil ettikleri dar veya geniş çevrelerin çıkarlarını korumak için karar alma mekanizmalarına (Meclis, Hükümet vb.) dışarıdan baskı kurarlar.

Step-by-Step Solution

1
Siyasi partilerin temel amacını belirle
Siyasi partiler, hükümet etmek ve devlet gücünü kullanmak üzere iktidara talip olan organizasyonlardır.
Siyaset biliminde partileri diğer gruplardan ayıran 'teleolojik' (amaçsal) fark budur.
2
Baskı gruplarının temel amacını belirle
Baskı grupları, iktidarı ele geçirmek yerine mevcut iktidarın kararlarını kendi lehlerine çevirmeye çalışır.
Bu gruplar hükümet sorumluluğu almak istemez, sadece belirli bir çıkarı veya değeri temsil ederler.
3
İki yapıyı anayasal ve işlevsel düzlemde karşılaştır
Partiler iktidar odaklı (power-oriented), baskı grupları ise etki odaklıdır (influence-oriented).
Türkiye'deki 1995 anayasa değişiklikleri ile bu gruplar arasındaki iş birliği yasakları kaldırılmış olsa da işlevsel ayrım varlığını korumaktadır.

Key Concept

Siyasal Katılımda İşlevsel Farklılaşma (İktidara Talip Olma vs. Etkileme)

Practice More

1982 Anayasası'nın 135. maddesinde düzenlenen Kamu Kurumu Niteliğindeki Meslek Kuruluşları'nın özerklik ve denetim yapısını inceleyiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question

Topics

Türkiye'de Sivil Toplum ve Baskı Grupları

More questions from this topic