Examkin

Question

Difficulty: Mediumİdari İşlemin Unsurları: Şekil ve Usul

Bir kamu kurumunda mevzuat gereği, şube müdürlüğü kadrosuna atama yapılabilmesi için öncelikle 'Personel Değerlendirme Kurulunun' olumlu teklifinin (önerisinin) bulunması şarttır. Ancak atamaya yetkili makam, Kurulun herhangi bir kararı veya teklifi olmaksızın kendi takdiriyle bir personeli doğrudan bu kadroya atamıştır. Bununla birlikte, personelin atama onay belgesinde yetkili makamın imzası bulunmasına rağmen belgenin düzenlenme tarihine yer verilmemiştir.

İdare hukuku ilkeleri, asli ve tali şekil sakatlığı ayrımı dikkate alındığında, tesis edilen bu işlemle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Kurulun olumlu teklifi olmaksızın atama yapılması işlemin esasına ve irade oluşumuna etki eden asli bir usul sakatlığıdır; belgede tarih bulunmaması ise kural olarak işlemin iptalini gerektirmeyen tali bir şekil eksikliğidir.Answer
  2. B
    Atamaya yetkili makamın Kurulun değerlendirmesini beklemeden işlem tesis etmesi, yetki tecavüzü kapsamında değerlendirilen ve işlemin yetki unsurunu sakatlayan ağır bir hukuka aykırılıktır.
  3. C
    Kurul kararı olmadan işlem tesis edilmesi, atama işlemini doğuran kanuni gerekliliğin bulunmadığı anlamına gelir ve işlemi doğrudan sebep unsuru yönünden sakatlar.
  4. D
    İdarenin kanunda öngörülen bağlayıcı bir kuralı bilerek uygulamaktan kaçınması her durumda kişisel amaca işaret ettiğinden, atama işlemi usul yönünden değil doğrudan maksat unsuru yönünden yetki saptırmasıyla maluldür.
  5. E
    Kurul ile atamaya yetkili amir arasındaki vesayet denetiminin işletilmemiş olması nedeniyle atama geçersiz olup, belgede tarih bulunmaması da bu sakatlığı asli hale getirmektedir.

Answer

İşlemde teklif kuralına uyulmaması asli bir usul sakatlığı, tarih eksikliği ise tali bir şekil sakatlığıdır.
İdare hukukunda şekil ve usul kuralları 'asli' ve 'tali' olmak üzere ikiye ayrılır. İdarenin iradesinin oluşumuna etki eden, muhatabın haklarını koruyan kurallara (savunma alma, zorunlu teklif veya görüş alma, kurullarda nisaplara uyma) aykırılık asli şekil/usul sakatlığıdır ve işlemin iptalini gerektirir. Öte yandan, kural olarak kararın kim tarafından alındığını gizlemeyen, sonuca etkisi olmayan salt biçimsel eksiklikler (evrak numarası, tarih veya bazı durumlarda mühür eksikliği) Danıştay tarafından tali şekil sakatlığı kabul edilir ve tek başına iptal sebebi sayılmaz. Olayda Kurul teklifinin alınmaması asli bir usul sakatlığı iken, tarih eksikliği tali bir şekil sakatlığıdır.

Step-by-Step Solution

1
Olaydaki birinci hukuka aykırılığı (teklif eksikliği) idari işlemin unsurları açısından nitelendir.
Mevzuatta öngörülen bağlayıcı bir teklif (öneri) alınmadan işlemin yapılması, idarenin irade oluşum sürecini sakatladığından bu durum 'usul' unsurunda asli bir sakatlıktır.
İdarenin doğru karar almasını sağlamaya yönelik hazırlık işlemleri (savunma, zorunlu danışma, teklif) asli şekil/usul kurallarıdır ve ihlali iptal sebebidir.
2
Olaydaki ikinci hukuka aykırılığı (tarih eksikliği) asli/tali şekil sakatlığı ayrımı yönünden değerlendir.
Belgede imza bulunmasına rağmen sadece tarihin yazılmamış olması, kural olarak işlemin esasına etki etmeyen 'tali şekil sakatlığı' olarak kabul edilir.
Danıştay içtihatlarına göre, bir şekil kuralının ihlali işlemin esasını, yönünü veya muhatabın temel haklarını etkilemiyorsa iptal sebebi sayılmaz (tali şekil sakatlığı).

Key Concept

İdari İşlemlerde Asli ve Tali Şekil/Usul Sakatlığı Ayrımı
Rate this question

Topics

İdari İşlemin Unsurları: Şekil ve Usul

More questions from this topic