Question

Difficulty: MediumKamu Politikası Aktörleri (Resmi ve Gayri Resmi)

Kamu politikası sürecinde aktörler; anayasal/yasal statülerine ve kamu gücünü kullanma yetkilerine göre resmi ve gayri resmi olarak ikiye ayrılmaktadır. Bazı aktörler, demokratik sistemin işleyişi açısından Anayasa'da açıkça düzenlenmiş olmalarına ve "siyasal hayatın vazgeçilmez unsurları" olarak tanımlanmalarına rağmen; kamu gücünü doğrudan kullanan devlet aygıtının (yasama, yürütme, yargı) hiyerarşik bir parçası olmadıkları ve nihai politika kararı alma yetkisine sahip olmadıkları için kamu politikası literatüründe "gayri resmi aktör" kategorisinde değerlendirilirler.

Buna göre, sözü edilen bu özelliklere sahip kamu politikası aktörü aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Bağımsız İdari Otoriteler
  2. Siyasi PartilerAnswer
  3. C
    Sayıştay
  4. D
    Cumhurbaşkanlığı Politika Kurulları
  5. E
    Bürokrasi

Answer

Siyasi Partiler
Siyasi partiler, kamu politikası literatüründe gayri resmi aktörler arasında yer alır. Her ne kadar Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nda demokratik siyasi hayatın vazgeçilmez unsurları olarak tanımlansalar da, politika yapım sürecinde 'resmi karar alıcı' (yasama veya yürütme organı) statüsünde değildirler. Onlar, toplumsal talepleri bir araya getiren, formüle eden ve resmi makamlara ileten birer 'kanal' işlevi görürler. Resmi aktör niteliği, ancak partili üyelerin TBMM veya Cumhurbaşkanlığı gibi resmi makamlara seçilmesiyle o makamlar üzerinden kazanılır; partinin tüzel kişiliği gayri resmidir.

Step-by-Step Solution

1
Aktör ayrım kriterinin belirlenmesi
Resmi ve gayri resmi aktör ayrımında temel kriter, aktörün yetkisini doğrudan kamu gücünden alıp almaması ve politika üzerinde hukuki olarak zorlayıcı karar üretip üretememesidir.
Bir aktörün resmi sayılabilmesi için devlet aygıtının (yasama, yürütme, yargı, bürokrasi) bir parçası olması gerekir.
2
Seçeneklerin anayasal/yasal konumunun analizi
Bağımsız İdari Otoriteler, Sayıştay, Cumhurbaşkanlığı birimleri ve Bürokrasi devlet mekanizmasının içindeki resmi yapılardır.
Bu yapılar kamu hukukuna tabi olup doğrudan devlet otoritesini temsil ederler.
3
Siyasi partilerin özel konumunun saptanması
Siyasi partiler, Anayasa'nın 68. maddesinde düzenlenmiş olsalar da, birer sivil toplum örgütlenmesi niteliğindedirler.
Partiler kamu gücünü doğrudan 'kullanan' değil, bu gücü kullanacak kadroları yetiştiren ve talepleri gündeme taşıyan 'köprü' aktörler oldukları için gayri resmi kabul edilirler.

Key Concept

Siyasi partilerin kamu politikası analizindeki gayri resmi statüsü
Rate this question