Question

Difficulty: MediumSosyalizm ve Marksizm

Marksist kuramda 'artı-değer' kavramı, kapitalist üretim tarzındaki sömürü mekanizmasının temelini oluşturur. Bu teoriye göre, işçinin üretim sürecinde yarattığı toplam değer ile emeğinin karşılığı olarak aldığı ücret arasındaki farka sermaye sahibi tarafından el konulması, sınıflı toplum yapısının ekonomik temelini belirler.

Buna göre Marksizm, söz konusu sömürü ilişkisini kökten sona erdirmek için aşağıdakilerden hangisinin gerçekleşmesini zorunlu bir ön koşul olarak görmektedir?

  1. Üretim araçları üzerindeki özel mülkiyetin kaldırılarak kolektif mülkiyete geçilmesiAnswer
  2. B
    Kamu harcamalarının artırılması yoluyla sosyal devlet mekanizmalarının güçlendirilmesi
  3. C
    Siyasal iktidarın toplumun farklı çıkar grupları arasında dengeli bir şekilde paylaştırılması
  4. D
    Yönetici kadroların liyakat esasına göre halkın geniş kesimlerinden seçilmesi
  5. E
    Piyasaya yönelik tüm devlet müdahalelerinin kaldırılarak tam rekabetin sağlanması

Answer

Üretim araçları üzerindeki özel mülkiyetin kaldırılarak kolektif mülkiyete geçilmesi
Klasik Marksizm'e göre sömürü (artı-değere el konulması), üretim araçlarının özel mülkiyetine dayanan kapitalist üretim ilişkilerinin doğal bir sonucudur. Bu sömürünün sona ermesi, sistem içi iyileştirmelerle (vergi, sosyal yardım vb.) değil, ancak 'altyapı' olan mülkiyet ilişkilerinin kökten değişmesi ve üretim araçlarının kolektif hale getirilmesiyle mümkündür.

Step-by-Step Solution

1
Artı-değer (surplus value) kavramını analiz etme
Artı-değerin, işçinin yarattığı değer ile aldığı ücret arasındaki fark olduğu ve sömürünün bu noktada gerçekleştiği tespit edilir.
Marksist sömürü teorisinin merkezini anlamak için gereklidir.
2
Sömürünün altyapısal nedenini belirleme
Bu sömürünün, üretim araçlarının (fabrikalar, toprak, makine vb.) mülkiyetinin belirli bir sınıfta toplanmasından kaynaklandığı görülür.
Marksizm'de altyapı (ekonomi) üst yapıyı (siyaset, hukuk) belirler.
3
Çözüm yöntemini diğer ideolojilerle karşılaştırarak seçme
Reformist (sosyal demokrat) veya piyasacı (liberal) çözümler mülkiyet yapısını değiştirmediği için elenir; tek kökten çözüm mülkiyetin toplumsallaştırılmasıdır.
Marksizm'in devrimci ve yapısal dönüşüm hedefinin saptanması sağlanır.

Key Concept

Altyapı-Üst yapı İlişkisi ve Üretim Araçlarının Mülkiyeti

Alternative Method

Siyasal ideolojileri 'Altyapıya müdahale edenler' (Marksizm) ve 'Sadece üst yapıya/bölüşüme müdahale edenler' (Sosyal Demokrasi/Liberalizm) şeklinde gruplandırarak eleme yapabilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question