James Buchanan ve Gordon Tullock gibi düşünürler tarafından geliştirilen Kamu Tercihi Modeli (Public Choice), ekonomi biliminin analiz araçlarını siyasal karar alma süreçlerine uygular. Bu model, devleti "hayırsever bir despot" (benevolent despot) veya toplumun genel refahını maksimize eden tarafsız bir yapı olarak gören geleneksel yaklaşımları eleştirerek siyasal süreci farklı bir temel üzerine inşa eder.
Buna göre, Kamu Tercihi Modeli'nin siyasal aktörlerin (seçmenler, siyasetçiler, bürokratlar) davranışlarına ilişkin temel varsayımı aşağıdakilerden hangisidir?
- Siyasal aktörler de piyasadaki ekonomik birimler gibi kendi kişisel faydalarını maksimize etmeye çalışan rasyonel bireylerdir.Answer
- BKarar vericiler, karmaşık sorunlar karşısında kapsamlı analizler yapmak yerine mevcut politikalar üzerinde küçük ve kademeli değişikliklere odaklanırlar.
- CKamu politikaları, toplumdaki farklı çıkar ve baskı grupları arasındaki rekabetin ve varılan uzlaşmanın bir ürünüdür.
- DSiyasal aktörler, karar alma süreçlerinde kişisel çıkarlarını tamamen devre dışı bırakarak sadece nesnel kamu yararını temsil ederler.
- EBürokratlar, yalnızca seçilmiş siyasetçilerin emirlerini teknik bir sadakatle yerine getiren ve kendi amaçları bulunmayan pasif araçlardır.
Answer
Siyasal aktörlerin de piyasadaki aktörler gibi kendi kişisel faydalarını maksimize etmeye çalışan rasyonel bireyler olduğu varsayımı
Kamu Tercihi Modeli, James Buchanan tarafından 'siyasetin romantizmden arındırılması' olarak tanımlanır. Bu modelin en temel direği olan motivasyonel simetri varsayımı, bir bireyin manavdan alışveriş yaparken gösterdiği rasyonel çıkar gözetme davranışını, oy kullanırken veya bir bürokratik karara imza atarken de sergilediğini savunur. Bu nedenle siyasal aktörler, kamu yararı gibi soyut kavramlardan ziyade kendi rasyonel faydalarını maksimize etmeye odaklanırlar.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Motivasyonel Simetri ve Metodolojik Bireycilik
Estimated Time:1m 15s