Question

Difficulty: MediumKentin Ekonomik ve İdari Kriterleri

Kentleşme literatüründe bir yerleşmenin "kent" statüsü kazanması genellikle demografik, idari ve ekonomik ölçütlerin birleşimine dayandırılır. Türkiye'de bazı yerleşmeler 53935393 sayılı Belediye Kanunu veya mülki idare hiyerarşisindeki konumları gereği "kent" olarak tanımlansa da, bu durum yerleşmenin sosyo-ekonomik yapısının her zaman kentsel karakter taşıdığı anlamına gelmez.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi bir yerleşmenin sadece "yönetsel" bir merkez olmasının ötesine geçerek "ekonomik" anlamda kentsel bir nitelik kazandığını gösteren temel bir göstergedir?

  1. Üretim faaliyetlerinin çeşitlenerek tarım dışı sektörlerde yoğunlaşması ve iş bölümünün uzmanlaşmasıAnswer
  2. B
    53935393 sayılı Belediye Kanunu uyarınca nüfusun 5.0005.000 sınırını aşması sonucu belediye teşkilatının kurulması
  3. C
    Yerleşmenin mülki idare taksimatında bir ilçenin yönetim merkezi (kaymakamlık makamı) olarak belirlenmesi
  4. D
    442442 sayılı Köy Kanunu'ndaki nüfus kriterleri çerçevesinde yerleşmenin 2.0002.000 ile 20.00020.000 arasında nüfusa sahip bir "kasaba" olarak tanımlanması
  5. E
    Yerleşme alanındaki yapı stokunun artması ve fiziksel mekanın çevreye doğru genişlemesi

Answer

Bir yerleşmenin ekonomik kentselliği, üretimin pazar odaklı hale gelmesi, tarım dışı sektörlerde (sanayi/hizmet) yoğunlaşması ve toplumsal iş bölümünde uzmanlaşma ile belirlenir.
Doğru seçenek, kentleşmenin ekonomik boyutunu tam olarak yansıtmaktadır. Bir yerleşmenin kentsel karakter kazanması için o yerleşmede uzmanlaşmış bir iş bölümünün bulunması, üretimin büyük kısmının tarım dışı (sanayi ve hizmetler) olması ve bu üretimin pazar için yapılması temel şarttır.

Step-by-Step Solution

1
Kavramsal ayrımı yap
İdari kriterlerin yasal mevzuata (53935393, 442442), ekonomik kriterlerin ise üretim biçimine dayandığını belirle.
Sorunun odaklandığı ekonomik niteliği idari statüden ayırt etmek gerekir.
2
Yasal mevzuatın kapsamını incele
53935393 sayılı Kanun'daki 5.0005.000 nüfus eşiği ve mülki idaredeki merkez olma durumunun idari/yönetsel kriterler olduğu sonucuna var.
Yanlış seçeneklerin neden idari kapsamda kaldığını anlamak için bu analiz gereklidir.
3
Ekonomik kentin ayırt edici özelliğini belirle
Kentleşmenin özündeki tarım dışı üretim ve uzmanlaşma olgusunu saptanır.
Ekonomik kriterin temel belirleyicisi sektörel dağılım ve iş bölümüdür.

Key Concept

Ekonomik kriter, kenti bir 'üretim ve uzmanlaşma mekanı' olarak tanımlar; bu yönüyle idari statüden ve sadece nüfus artışından (kentsel büyüme) ayrılır.
Estimated Time:1m 0s
Rate this question