Question

Difficulty: MediumAnayasa Mahkemesine Bireysel Başvuru

Bir vatandaş, mülkiyet hakkının ihlal edildiği gerekçesiyle idari yargıda açtığı tam yargı davasının Danıştay tarafından kesin olarak reddedilmesi üzerine Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunmuştur. Başvurucu, dilekçesinde mülkiyet hakkının yanı sıra 'sosyal güvenlik hakkı' ve 'eğitim hakkı'nın da ihlal edildiğini ileri sürmüştür.

Buna göre, Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda 'ortak koruma alanı' kriteri ve kabul edilebilirlik şartları dikkate alındığında, bu başvuruyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Anayasa'da düzenlenen her türlü temel hak ve hürriyet, AİHS kapsamında olup olmadığına bakılmaksızın bireysel başvuruya konu edilebilir.
  2. Sadece mülkiyet hakkı ve eğitim hakkı, hem Anayasa hem de AİHS ve ek protokollerde ortaklaşa güvence altına alındığı için esastan incelenebilir.Answer
  3. C
    Başvurunun, nihai kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde yapılmış olması kabul edilebilirlik için yeterli bir süredir.
  4. D
    Sosyal güvenlik hakkı bir sosyal hak olduğu için, idari yargı yolları tüketilmemiş olsa dahi doğrudan Anayasa Mahkemesine taşınabilir.
  5. E
    Kamu tüzel kişileri de benzer hak ihlalleri iddialarıyla bu vatandaşla birlikte ortaklaşa bireysel başvuru yapma hakkına sahiptir.

Answer

Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yapılabilmesi için ihlal edildiği iddia edilen hakkın hem 1982 Anayasası'nda hem de Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi (AİHS) ve Türkiye'nin taraf olduğu ek protokollerde ortaklaşa yer alması gerekir. Mülkiyet hakkı ve eğitim hakkı bu ortak alanda bulunurken, sosyal güvenlik hakkı sadece Anayasa'da yer alan bir sosyal hak olduğu için başvuru kapsamı dışındadır.
Anayasa Mahkemesi'ne bireysel başvuru yapılabilmesi için ihlal edildiği iddia edilen hakkın 'ortak koruma alanı'nda bulunması gerekir. Mülkiyet hakkı (AİHS 1 No'lu Protokol Madde 1) ve Eğitim hakkı (AİHS 1 No'lu Protokol Madde 2) bu kapsamdadır. Sosyal güvenlik hakkı ise Anayasa'da yer almasına rağmen AİHS kapsamında bulunmadığı için bireysel başvuruya konu edilemez. Ayrıca soruda belirtilen Danıştay kararı ile olağan kanun yollarının tüketildiği de doğrulanmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Ortak koruma alanını belirle.
Mülkiyet ve Eğitim haklarının AİHS ek protokollerinde yer aldığı, Sosyal Güvenlik hakkının yer almadığı tespit edilir.
Bireysel başvuru kapsamını Anayasa Madde 148 belirler.
2
Kabul edilebilirlik şartlarını kontrol et.
Sürenin 30 gün olduğu ve kamu tüzel kişilerinin başvuru yapamayacağı kuralı hatırlanır.
Başvurunun usulden reddedilmemesi için bu şartların sağlanması gerekir.

Key Concept

Ortak Koruma Alanı (Anayasa + AİHS)
Estimated Time:1m 15s
Rate this question