Question

Difficulty: HardAnayasaya Uygunluk Denetimi (Soyut ve Somut Norm Denetimi)

1982 Anayasası’na göre, bir kanunun şekil bakımından anayasaya aykırılığı iddiasıyla doğrudan doğruya iptal davası (soyut norm denetimi) açılmasına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Dava açma yetkisi yalnızca Cumhurbaşkanı’na veya Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tamsayısının en az beşte birine aittir.Answer
  2. B
    Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde en fazla üyeye sahip iki siyasi parti grubu, kanunların hem esas hem de şekil aykırılığı iddialarıyla iptal davası açabilir.
  3. C
    Kanunların şekil bakımından denetlenmesi istemiyle açılacak iptal davası, ilgili kanunun Resmî Gazete’de yayımlandığı tarihten itibaren altmış gün içinde açılmalıdır.
  4. D
    Anayasa Mahkemesi, kanunların şekil denetimini yaparken düzenlemenin hem meclis komisyonlarındaki usul kurallarına hem de genel kuruldaki görüşme sırasına uygunluğunu inceler.
  5. E
    Mahkemeler, bakmakta oldukları bir davada uygulanacak kanun hükmünün şekil bakımından Anayasa’ya aykırı olduğu kanısına varırlarsa itiraz yoluyla iptal davası açabilirler.

Answer

Dava açma yetkisi yalnızca Cumhurbaşkanı’na veya Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tamsayısının en az beşte birine (120 milletvekili) aittir.
1982 Anayasası'nın 148. maddesinin 2. fıkrasına göre, kanunların şekil bakımından denetlenmesi davası yalnızca Cumhurbaşkanı veya Türkiye Büyük Millet Meclisi üyelerinin beşte biri (mevcut durumda 120 milletvekili) tarafından açılabilir. Bu düzenleme ile siyasi parti gruplarına bu konuda dava açma yetkisi verilmemiştir.

Step-by-Step Solution

1
Kanunların şekil denetimi için yetkili organları belirle.
Anayasa Madde 148/2: Cumhurbaşkanı veya TBMM üyelerinin beşte biri.
Anayasa, şekil denetimini siyasi parti gruplarının yetki alanından istisna tutmuştur.
2
Dava açma süresini kontrol et.
Resmî Gazete'de yayımlandığı tarihten itibaren 10 gün.
Şekil denetimi, hukuki güvenliği sarsmamak adına çok kısa bir süreye tabi tutulmuştur.
3
Denetimin kapsamını ve sınırlarını hatırla.
Sadece son oylama çoğunluğuna bakılır ve itiraz yolu (somut denetim) kapalıdır.
Kanunların şekil bakımından denetimi, Anayasa'da açıkça sınırlandırılmış bir özel denetim türüdür.

Key Concept

Soyut Norm Denetimi (Şekil Bakımından)

Practice More

Anayasa değişikliklerinin şekil bakımından denetimi ile kanunların şekil bakımından denetimi arasındaki farkları (teklif ve oylama çoğunlukları açısından) gözden geçirebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question