Question

Difficulty: HardSeçim Sistemlerinin Temel İlkeleri

Bir ülkenin Anayasa Mahkemesi raportörü, meclise sunulan yeni seçim kanunu tasarısı hakkında hazırladığı raporda şu ifadelere yer vermiştir:

"İncelenen tasarıda; seçmen olabilmek için daha önce uygulanan vergi mükellefiyeti şartının tamamen kaldırılması ile oyların kapalı kabinlerde verilip sonuçların parti gözlemcileri huzurunda tasnif edilmesi kurallarının getirilmesi, anayasanın demokratik teamüllerine uygundur. Ancak, tasarıda yüksek öğrenim görmüş vatandaşların kullandığı oyların genel sonuçlara iki katsayısı ile yansıtılmasının öngörülmesi ve seçmenlerin parlamentoda görev yapacak milletvekillerini doğrudan belirlemek yerine, yalnızca bu milletvekillerini seçecek olan 'ilçe delegelerini' belirleyebilmesi, demokratik temsilin ruhuna açıkça aykırıdır."

Bu rapora göre, söz konusu seçim kanunu tasarısında uyulan (korunan) ve ihlal edilen seçim ilkeleri aşağıdakilerin hangisinde doğru sınıflandırılmıştır?

  1. Uyulan: Genel oy, gizli oy ve açık sayım / İhlal edilen: Eşit oy, tek dereceli seçimAnswer
  2. B
    Uyulan: Eşit oy, gizli oy ve açık sayım / İhlal edilen: Genel oy, tek dereceli seçim
  3. C
    Uyulan: Genel oy, serbest seçim / İhlal edilen: Çoğulcu temsil, eşit oy
  4. D
    Uyulan: Eşit oy, tek dereceli seçim / İhlal edilen: Genel oy, gizli oy ve açık sayım
  5. E
    Uyulan: Genel oy, gizli oy ve açık sayım / İhlal edilen: Çoğunlukçu temsil, iki dereceli seçim

Answer

Uyulan ilkelerin Genel oy ile Gizli oy ve açık sayım; ihlal edilen ilkelerin ise Eşit oy ile Tek dereceli seçim olduğunu belirten seçenektir.
Verilen senaryoda vergi şartının kalkması, oylamanın toplumun geneline yayılması anlamına geldiğinden 'genel oy' ilkesinin uygulandığını kanıtlar. Kapalı kabin ve gözlemciler eşliğinde tasnif, 'gizli oy ve açık sayım' ilkesidir. Bunlar uyulan ilkelerdir. Öte yandan, belirli bir gruba (yüksek öğrenim görenlere) oy çarpanı verilmesi, her oyun eşit değerde olması kuralı olan 'eşit oy' ilkesini yıkar. Seçmenin doğrudan milletvekilini değil de delegeyi seçmesi, araya bir kademe koyduğu için 'tek dereceli seçim' ilkesini ihlal ederek iki dereceli bir yapı yaratır. Dolayısıyla uyulan ve ihlal edilen ilkelerin doğru sınıflandırması bu şekildedir.

Step-by-Step Solution

1
Metindeki birinci olumlu düzenlemeyi analiz et
Vergi şartının kaldırılarak herkesin sandığa gidebilmesi 'Genel Oy' ilkesinin korunduğunu gösterir.
Genel oy, servet, cinsiyet veya eğitim fark etmeksizin tüm vatandaşların seçme hakkına sahip olmasıdır.
2
Metindeki ikinci olumlu düzenlemeyi analiz et
Oyların kapalı kabinlerde verilmesi ve parti gözlemcileri önünde tasnif edilmesi 'Gizli oy ve açık döküm' ilkesidir.
Bu ilke, seçmenin baskıdan uzak irade beyanını ve sayım şeffaflığını garanti altına alır.
3
Metindeki birinci ihlali (olumsuz düzenlemeyi) tespit et
Yüksek öğrenimlilerin oylarının iki katsayısı ile çarpılması 'Eşit Oy' ilkesinin ihlalidir.
Eşit oy ilkesi, her seçmenin sadece bir oya sahip olmasını ve tüm oyların hukuki ağırlığının mutlak olarak aynı olmasını emreder.
4
Metindeki ikinci ihlali (olumsuz düzenlemeyi) tespit et
Halkın milletvekillerini doğrudan seçmek yerine delegeleri seçmesi 'Tek Dereceli Seçim' ilkesinin ihlalidir.
Halkın temsilcisini aracı (seçiciler kurulu/delege) olmadan doğrudan belirlemesi tek dereceli seçim ilkesinin temelidir.

Key Concept

Seçim Sistemlerinin Temel İlkeleri (Genel Oy, Eşit Oy, Tek Dereceli Seçim, Gizli Oy Açık Sayım)
Estimated Time:1m 30s
Rate this question