Question

Difficulty: HardKamu Hizmeti Kavramı ve Unsurları

İdare hukuku doktrininde bir faaliyetin "kamu hizmeti" olarak nitelendirilebilmesi için maddi, organik ve şekli unsurların bir arada bulunması gerektiği kabul edilmektedir. Bu unsurların mahiyeti ve birbirleriyle olan ilişkisi dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Maddi unsur, yürütülen faaliyetin niteliği gereği toplumsal bir gereksinimi karşılamaya yönelik ve kamu yararı amacına matuf olması anlamına gelir.
  2. B
    Bir faaliyetin sadece kamu yararına olması (maddi unsur), o faaliyetin kendiliğinden kamu hizmeti statüsü kazanması için yeterli olmayıp yasama organının bu yönde bir irade açıklaması (kurma kararı) gereklidir.
  3. Organik unsur, faaliyetin bizzat bir kamu tüzel kişisi ve onun personeli tarafından yürütülmesini şart koştuğundan; hizmetin bir sözleşme aracılığıyla özel bir şirkete devredilmesi durumunda bu unsur tamamen işlevini yitirmiş sayılır.Answer
  4. D
    Şekli unsur, söz konusu faaliyetin yürütülmesinde kamu gücü ayrıcalıklarının kullanıldığı özel bir hukuki rejimin (kamu hukuku rejimi) uygulanmasını ifade eder.
  5. E
    İdare, kamu hizmeti olarak belirlenen bir faaliyeti 'emanet usulü' ile bizzat yürütebileceği gibi, 'imtiyaz' veya 'yap-işlet-devret' gibi usullerle özel kişilere de gördürebilir.

Answer

Organik unsurun, hizmetin özel bir şirkete devredilmesiyle tamamen işlevini yitireceğini belirten ifade yanlıştır; çünkü denetim ve sorumluluk bağı devam eder.
İdare hukukunda organik unsur, faaliyetin mutlaka bir kamu tüzel kişisinin kendi memuru veya işçisi tarafından fiziksel olarak icra edilmesini gerektirmez. Önemli olan, faaliyetin bir kamu tüzel kişisi tarafından üstlenilmiş olması ve onun denetimi altında yürütülmesidir. İmtiyaz veya yap-işlet-devret gibi yöntemlerle özel kişilere devredilen hizmetlerde de idarenin gözetim ve denetim yetkisi devam ettiği için organik unsur varlığını sürdürür. Dolayısıyla, özel kişilere devir durumunda bu unsurun işlevini yitirdiğini savunan ifade yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
Kamu hizmetinin üç temel unsurunu (maddi, organik, şekli) analiz edin.
Maddi unsur içerik/amaç, organik unsur kurum/sorumluluk, şekli unsur ise uygulanan rejimdir.
Bir faaliyetin kamu hizmeti sayılması için bu üç kriterin kümülatif olarak değerlendirilmesi gerekir.
2
Organik unsurun kapsamını inceleyin.
Organik unsur, hizmetin mülkiyeti ve idaresinin bir kamu tüzel kişisine ait olmasını, hizmetin onun otoritesi altında yürütülmesini ifade eder.
Hizmetin kimin tarafından 'fiilen' yürütüldüğü değil, 'kimin adına ve sorumluluğunda' yürütüldüğü önemlidir.
3
Hizmetin özel kişilere gördürüldüğü usulleri (delegasyon) değerlendirin.
İdare, hizmeti özel kişilere devretse bile üzerinde gözetim ve denetim (idari vesayet benzeri bir denetim yetkisi) hakkını saklı tutar.
Özel kişi faaliyeti yürütürken idarenin bir ajanı gibi hareket eder ve organik bağ denetim yoluyla korunur.

Key Concept

Kamu Hizmetinin Organik Unsuru ve Delegasyon İlişkisi

Practice More

İdarenin kamu hizmetlerini özel kişilere gördürme usulleri (imtiyaz, yap-işlet-devret) ile bu süreçte idarenin sahip olduğu denetim yetkilerini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question