Examkin

Question

Difficulty: MediumÜniter Devlet

Bir ülkenin anayasa hazırlık komisyonunda, kültürel ve demografik farklılıkların yoğun olduğu bazı bölgelere kendi özel borçlar ve ceza kanunlarını çıkarma ile bu kanunları uygulayacak bağımsız üst derece mahkemeleri kurma yetkisi verilmesi önerilmiştir. Komisyonun anayasa hukuku uzmanı, bu önerinin kabul edilmesinin ülkenin uzun yıllardır benimsediği "üniter devlet" yapısını temelden bozacağını belirterek teklife kesin olarak itiraz etmiştir.

Buna göre, anayasa hukuku uzmanının itirazı üniter devletin aşağıdaki özelliklerinden hangisine dayanmaktadır?

  1. A
    Alt bölgelerin uluslararası hukukta ayrı bir tüzel kişilik olarak tanınmamasının ve uluslararası antlaşma yapma yetkilerinin bulunmamasına
  2. B
    Üniter sistemde hukukun meşruluğunun toplumun kültürel çeşitliliğinden ziyade, yalnızca merkezi idarenin pozitif yasallık ilkesine dayanmasına
  3. Egemenliğin tek ve bölünmez bir bütün olması nedeniyle yasama ve yargı yetkilerinin coğrafi esasa göre anayasal düzeyde paylaştırılamamasınaAnswer
  4. D
    Devletin sahip olduğu kurucu iktidar yetkisinin ve egemenliğin hiçbir uluslararası ya da uluslarüstü sözleşme tarafından sınırlandırılamamasına
  5. E
    Yerel yönetimlerin sahip oldukları yetkileri halkın rızasına dayalı bir meşruiyetten değil, doğrudan doğruya merkezi idarenin fiili dayatma gücünden almasına

Answer

Egemenliğin tek ve bölünmez bir bütün olması nedeniyle yasama ve yargı yetkilerinin coğrafi esasa göre anayasal düzeyde paylaştırılamamasına
Üniter devlet (tekçi devlet), devletin unsurları olan ülke, millet ve egemenlik bakımından teklik ve bütünlük gösteren devlet modelidir. Bu sistemde, egemenliğin birer görünümü olan yasama, yürütme ve yargı yetkileri tek bir merkezde (merkezi idare ve ulusal parlamento) toplanmıştır. Üniter devlette 'idari yerinden yönetim' ilkesi gereği bazı yönetimsel yetkiler yerel idarelere aktarılabilir; ancak kanun koyma (yasama) ve bağımsız yargılama yetkisi bölgelere devredilemez. Anayasa hazırlık komisyonundaki öneri, yasama ve yargı yetkisinin coğrafi esasa göre paylaşılmasını (siyasi yerinden yönetim) savunduğu için doğrudan üniter devlet ilkesine aykırıdır.

Step-by-Step Solution

1
Komisyonda sunulan önerinin hukuki niteliğini analiz etme
Önerinin, belirli bölgelere 'kendi kanunlarını çıkarma' (yasama yetkisi) ve 'bağımsız mahkemeler kurma' (yargı yetkisi) hakkı vermeyi içerdiği tespit edilir.
Sorunun odak noktası olan 'hukuki devir' işleminin kapsamını net bir şekilde belirlemek.
2
Üniter devlet kavramının kurucu anayasal özelliklerini hatırlama
Üniter devletin en temel özelliğinin 'devletin, ülkesi ve milletiyle bölünmez bütünlüğü' çerçevesinde egemenliğin (yasama, yürütme, yargı ana erklerinin) tek bir merkezde toplanması olduğu bilgisine ulaşılır.
Uzmanın itirazının dayandığı siyaset bilimi ve anayasa hukuku ilkesini tespit etmek.
3
Öneri ile üniter devlet ilkesini karşılaştırma ve sentezleme
Üniter devlette idari yetkiler yerel yönetimlere devredilebilirken (idari yerinden yönetim), yasama ve yargı gibi egemenlik yetkilerinin bölgelere devredilmesinin (siyasi yerinden yönetim) ancak federal sistemlerde mümkün olabileceği, bu yüzden önerinin üniter yapıyı bozacağı sonucuna varılır.
Doğru seçeneği belirleyerek sorunun mantıksal kurgusunu tamamlamak.

Key Concept

Üniter Devlette Egemenliğin Bölünmezliği ve Yasama Yetkisinin Tekliği
Rate this question

Topics

Üniter Devlet

More questions from this topic