Gülhane Hatt-ı Hümayunu’nda bizzat padişah tarafından ifade edilen "Bu kavanin-i şer’iyye ve hayriyeye ben dahi muhalefet etmeyeceğime yemin ederim" taahhüdü, Türk siyasal modernleşmesinde iktidarın hukuk karşısındaki konumu açısından aşağıdakilerden hangisinin ilk örneği sayılmaktadır?
- Siyasi iktidarın kendi iradesiyle, kendi yetkilerini kanunlar vasıtasıyla sınırlandırması (Otosınırlama)Answer
- BMerkezi otoritenin, yerel güç odaklarıyla (Ayanlar) iktidar paylaşımına dayalı bir sözleşme yapması
- CAzınlık haklarını koruma bahanesiyle dış güçlerin baskısı altında hazırlanan bir imtiyaz belgesi olması
- DPadişahın yürütme yetkisini halk tarafından seçilen bir meclise devrettiği parlamenter düzene geçilmesi
- EGeleneksel veraset sisteminin kaldırılarak cumhuriyetçi bir yönetim anlayışının benimsenmesi
Answer
Siyasi iktidarın kendi iradesiyle, kendi yetkilerini kanunlar vasıtasıyla sınırlandırması (Otosınırlama)
Doğru seçenek olan iktidarın otosınırlaması, Tanzimat Fermanı'nın hukuki özünü oluşturur. Padişah Abdülmecid, fermanın ilan edildiği Gülhane Parkı'nda bu kurallara uyacağına dair yemin ederek, mutlak iktidarını kendi iradesiyle sınırlandırmış ve kanun üstünlüğünü (hukuk devleti anlayışını) kabul etmiştir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Hukuk Devleti ve Padişahın Otosınırlaması