Kamu Politikası Aktörleri

Kamu politikası kuramcılarına göre medya, kitlelerin dikkatini belirli sorunlara çekerek bir 'kamusal gündem' (systemic agenda) oluşturma kapasitesine sahiptir. Ancak bu kapasitenin, sorunun 'kurumsal gündeme' (institutional agenda) taşınması ve resmi bir politika çıktısına dönüşmesi sürecindeki etkisi belirli sınırlarla çevrilidir. Medyanın 'gayriresmi aktör' statüsü ve gündem belirleme işlevi dikkate alındığında, bu aktörün resmi aktörlerle olan ilişkisi bakımından aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Kamu politikası sürecinde yürütme organı, modern devlet yapısında sadece alınan kararların uygulayıcısı değil, aynı zamanda politikanın tasarımcısı ve savunucusu konumundadır. Türkiye'deki mevcut Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi dikkate alındığında, yürütme organının politika sürecinin 'formülasyon' (tasarım) aşamasındaki etkisini artırmak ve doğrudan Cumhurbaşkanına bağlı olarak stratejik politika önerileri geliştirmek amacıyla oluşturulan resmi mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

Düşünce kuruluşları (think tanks), kamu politikası literatüründe sıklıkla 'bilgi ile güç arasındaki köprü' veya 'epistemik toplulukların kurumsallaşmış hali' olarak nitelendirilmektedir. Bu kuruluşların politika sürecindeki işlevleri ve yapısal özellikleri dikkate alındığında; onları siyasi partiler ve çıkar grupları gibi diğer 'gayriresmi' aktörlerden ayıran temel belirleyici özellik aşağıdakilerden hangisidir?

Çıkar grupları genellikle toplumun dar bir kesimine ait tikel talepleri sisteme iletirken; siyasi partiler bu farklı ve dağınık talepleri sentezleyerek uygulanabilir genel bir hükümet programı çatısı altında toplarlar. Siyasi partilerin çıkar gruplarından ayrılan bu temel işlevi aşağıdakilerden hangisidir?

Kamu politikası yazınında sivil toplum kuruluşları (STK), üyelerinin maddi çıkarlarını maksimize etmeye çalışan çıkar gruplarından farklı olarak, daha çok değer temelli savunuculuk ve kamu yararı vurgusuyla hareket eden gayriresmi aktörler olarak tanımlanır. STK’lar bu özellikleri sayesinde politika sürecinin farklı evrelerinde kritik roller üstlenirler. Buna göre, STK’ların yürürlükteki bir politikanın hedeflerine ulaşıp ulaşmadığını sahadan topladıkları verilerle analiz ederek sundukları katkı, 'politika değerlendirmesi' aşamasındaki hangi temel işleve karşılık gelir?

Kamu politikası sürecinde gayriresmi aktörlerden biri olan çıkar ve baskı gruplarının; ilgili parlamento komisyonları ve kamu bürokrasisi ile kurduğu, karşılıklı çıkar ve bilgi paylaşımına dayalı olan, dışarıya karşı kapalı ve istikrarlı bir yapı sergileyen ilişki biçimi aşağıdakilerden hangisidir?

Kamu politikası sürecinin 'politika formülasyonu' (tasarımı) aşamasında; karmaşık toplumsal sorunların çözümüne yönelik rasyonel ve bilimsel temelli alternatifler üreten, 'epistemik toplulukların' kurumsallaşmış hali olarak kabul edilen ve karar alıcılara uzmanlık desteği sağlayan gayriresmi aktör aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye'de uygulanmakta olan Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi'nde yürütme organı, kamu politikası sürecinin yalnızca uygulama aşamasında değil; sorunun tanımlanması, stratejik önceliklerin belirlenmesi ve çözüm alternatiflerinin teknik bir uzmanlıkla üretilmesi süreçlerinde de aktif rol oynamaktadır. Bu doğrultuda, doğrudan Cumhurbaşkanı'na bağlı olarak çalışan ve farklı sektörel alanlarda politika önerileri geliştirerek formülasyon aşamasına katkı sağlayan kurumsal yapı aşağıdakilerden hangisidir?

Uluslararası örgütlerin (Avrupa Birliği, IMF ve Dünya Bankası) ulusal kamu politikası yapım sürecindeki rolleri ve konumları dikkate alındığında, bu aktörlerin etkisiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi ile birlikte Türkiye'de yürütme organının kamu politikası süreçlerindeki rolü; politika kurulları, ofisler ve Strateji ve Bütçe Başkanlığı gibi birimler üzerinden kurumsal bir dönüşüm geçirmiştir. Bu yeni idari mimari çerçevesinde, yürütme organının politika formülasyonu (tasarımı) aşamasındaki etkisi ve geleneksel bürokrasi ile olan ilişkisiyle ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

Türkiye’nin kamu politikası sürecinde Avrupa Birliği (AB), IMF ve Dünya Bankası gibi uluslararası aktörler; sağladıkları krediler, hibe destekleri veya üyelik kriterleri ile önemli bir rol oynamaktadır. Bu aktörlerin kamu politikası sürecindeki konumuna ve işlevine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Kamu politikası aktörleri içerisinde yer alan medya; toplumsal sorunların tanımlanması, halka duyurulması ve siyasal karar alıcıların dikkatine sunulması süreçlerinde kritik bir öneme sahiptir. Özellikle kitle iletişim araçlarının, hangi toplumsal meselelerin 'öncelikli' olduğuna dair kamuoyunda bir algı oluşturması, politika analizi literatüründe 'eşik bekçiliği' (gatekeeping) kavramıyla açıklanmaktadır.

Bu çerçevede, medyanın kamu politikası sürecindeki konumu ve 'gündem belirleme' işleviyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Modern kamu politikası literatüründe bürokrasi, klasik yaklaşımın aksine siyasi organlarca alınan kararların edilgen bir uygulayıcısı olmaktan çıkmış; karmaşık toplumsal sorunların çözümünde alternatiflerin belirlenmesi ve teknik standartların oluşturulması yoluyla politika içeriğini fiilen şekillendiren bir yapıya dönüşmüştür. Bürokrasinin politika sürecindeki bu etkin konumunun ve 'uzmanlık gücü' (expert power) üzerinden politika formülasyonuna müdahale edebilmesinin temel dayanağı aşağıdakilerden hangisidir?

Michael Lipsky tarafından geliştirilen 'Sokak Düzeyi Bürokrasi' (Street-level Bureaucracy) kuramı çerçevesinde; polis memurları, öğretmenler ve sosyal hizmet uzmanları gibi kamu görevlilerinin politika sürecindeki konumu değerlendirildiğinde, aşağıdakilerden hangisi bu aktörlerin sahip olduğu 'takdir yetkisi'nin (discretion) kamu politikası üzerindeki belirleyici etkisini en iyi açıklar?

Türkiye'de uygulanmakta olan Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi'nde yürütme organı, sadece yasaları uygulayan pasif bir yapıdan ziyade kamu politikası sürecinde aktif bir 'tasarımcı' rolü üstlenmiştir. Bu sistemde doğrudan Cumhurbaşkanına bağlı olarak faaliyet gösteren; eğitim, ekonomi, hukuk ve yerel yönetimler gibi spesifik alanlarda politika önerileri geliştirmek, stratejik raporlar hazırlamak ve ilgili konularda görüş sunmak amacıyla oluşturulan idari yapılar aşağıdakilerden hangisidir?

Uluslararası örgütlerin (AB, IMF, Dünya Bankası) ulusal kamu politikası süreçlerindeki etkileri üzerine yapılan analizlerde; bu aktörlerin "dışsal baskı" unsuru olmanın ötesinde, politika döngüsünün farklı aşamalarında hem yapısal hem de teknik müdahalelerde bulunduğu görülmektedir. Bu çerçevede, uluslararası aktörlerin Türkiye'deki kamu politikası yapım sürecindeki konumlanışı ve işlevsel rolleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi teorik ve uygulamalı açıdan en isabetli değerlendirmedir?

Kamu politikası sürecinde yargı organı, aldığı kararlarla politika döngüsünü derinden etkileyebilen resmi bir aktördür. Ancak yargı; yasama ve yürütme organlarından farklı olarak, kendiliğinden harekete geçmek yerine bir uyuşmazlığın dava yoluyla önüne gelmesini bekleyen "reaktif" (tepki verici) bir niteliğe sahiptir.

Buna göre, yargı organının kamu politikası sürecindeki rolü ve yetkisi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Kamu politikası sürecinde 'gayriresmi aktörler' arasında yer alan vatandaşların, siyasal sistemin gündemini etkilemek ve politika içeriğine doğrudan müdahale etmek amacıyla kullandıkları çeşitli katılım mekanizmaları bulunmaktadır. Bu doğrultuda, belirli bir seçmen kitlesinin yasal düzenleme yapılması veya mevcut bir yasada değişiklik yapılması talebiyle imza toplayarak konuyu doğrudan yasama organının gündemine taşımasına olanak tanıyan doğrudan demokrasi aracı aşağıdakilerden hangisidir?

Kamu politikası sürecinde, anayasal veya yasal bir karar alma yetkisi bulunmamasına rağmen toplumsal sorunları kitle iletişim araçlarıyla görünür kılarak bu sorunların siyasal gündeme taşınmasını sağlayan gayriresmi aktör aşağıdakilerden hangisidir?

Kamu politikası aktörleri; karar alma yetkisine sahip olan 'resmi aktörler' ve bu süreci dışarıdan etkilemeye çalışan 'gayriresmi aktörler' olarak sınıflandırılmaktadır. Buna göre, kitle iletişim araçlarının (medya) kamu politikası sürecindeki yeri ve işleviyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?