Kamu Politikası Süreci

Kamu politikası sürecinde değerlendirme (evaluation); politikanın hedefleri ile ulaşılan sonuçlar arasındaki tutarlılığın ölçüldüğü, uygulama sürecindeki aksaklıkların tespit edildiği ve gelecekteki politika döngüleri için veri sağlandığı aşamadır.

Buna göre, politika değerlendirmesi aşamasına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Kamu politikası yazınında, toplumun geniş kesimleri tarafından fark edilen ve kamusal bir müdahale gerektirdiği düşünülen tüm konuları kapsayan genel listeye 'sistemik gündem' adı verilirken; siyasal karar alıcıların üzerinde ciddi şekilde durmaya ve resmi bir karar vermeye niyetlendikleri sınırlı sayıdaki madde 'kurumsal (resmi) gündem'i oluşturur. Buna göre, bir toplumsal sorunun gündem belirleme sürecinden geçerek kurumsal gündeme taşınması aşamasında aşağıdakilerden hangisinin gerçekleşmesi beklenmez?

Kamu politikası uygulama literatüründe Sabatier ve Mazmanian gibi kuramcılar tarafından savunulan "Yukarıdan Aşağıya" (Top-Down) yaklaşımı, uygulama sürecini belirli yapısal ve hukuki varsayımlara dayandırır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi "Yukarıdan Aşağıya" yaklaşımının temel özelliklerinden biridir?

Bir kamu kurumunun hayata geçirdiği 'Dijital Dönüşüm Seferberliği' kapsamında; projenin günlük işleyişindeki aksaklıkların giderilmesi, kaynakların idari prosedürlere uygun dağıtılıp dağıtılmadığının denetlenmesi ve uygulama aşamasındaki operasyonel etkinliğin analizi ile projenin tamamlanmasını takip eden yıllarda hedef kitlenin dijital okuryazarlık seviyesinde ve toplumsal refahında meydana gelen kalıcı değişimlerin saptanması işlemleri, kamu politikası literatüründe sırasıyla hangi değerlendirme türleri kapsamında ele alınır?

Kamu politikası sürecinin "politika formülasyonu" (tasarımı) aşamasının temel özellikleri ve bu aşamada yer alan aktörlerin rolleri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Kamu politikası sürecinde, toplumsal bir sorunun siyasal sistem tarafından resmen tanınmasından sonra, bu sorunun çözümüne yönelik çeşitli stratejik seçeneklerin geliştirildiği ve her bir seçeneğin olası maliyet ve faydalarının analiz edildiği aşama aşağıdakilerden hangisidir?

Kamu politikası döngüsünde politika değerlendirmesi; sadece bir programın sona ermesini değil, aynı zamanda idari ve siyasi hesap verebilirliğin sağlanması ile kurumsal kapasitenin geliştirilmesini de içerir. Bu bağlamda, değerlendirmenin odağı, kullanılan yöntemlerin niteliği ve değerlendirmeyi yapan aktörlerin konumu, elde edilen bulguların politika üzerindeki nihai etkisini belirler. Politika değerlendirmesi sürecindeki "etki değerlendirmesi" (impact evaluation) ve "politika öğrenmesi" (policy learning) kavramları ile değerlendirme aktörleri arasındaki ilişki dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Kamu politikası sürecinde; bir programın veya kurumun belirlenen amaçlarına ulaşması, işlevini yitirmesi ya da siyasi önceliklerin değişmesi gibi nedenlerle bilinçli bir kararla tamamen veya kısmen yürürlükten kaldırılması aşaması aşağıdakilerden hangisidir?

Kamu politikası sürecinde, karar vericiler tarafından seçilen bir politika alternatifinin yetkili organlarca onaylanarak hukuki bir nitelik kazanması (resmi süreç) ve aynı zamanda kamuoyunun desteğinin alınarak toplumsal rızanın sağlanması (sosyal süreç) aşağıdakilerden hangisiyle ifade edilir?

Bir büyükşehir belediyesi, kentteki trafik yoğunluğunu azaltmak amacıyla 'Akıllı Kavşak Yönetim Sistemi' projesini hayata geçirmiştir. Projenin birinci yılı sonunda hazırlanan kurum içi raporda; sistemin öngörülen bütçe dahilinde kurulduğu, teknik bir arıza yaşanmadığı ve kavşaklardan geçen araç sayısında %15'lik bir artış sağlandığı belirtilerek projenin başarılı olduğu sonucuna varılmıştır. Ancak bir üniversite tarafından hazırlanan bağımsız analiz raporunda, trafik yoğunluğundaki genel azalmanın belediyenin sisteminden ziyade, aynı dönemde hizmete giren yeni çevre yolunun yarattığı trafik kaymasından kaynaklandığı ve akıllı kavşakların trafik akışına 'net' bir katkısının bulunmadığı savunulmuştur.

Bu parçada belediyenin yaptığı değerlendirme çalışmasının, kamu politikası değerlendirme sürecindeki aşağıdaki kavramlardan hangisini ihmal ettiği için yanıltıcı bir sonuç doğurduğu söylenebilir?

Kamu politikası sürecinde, toplumun genelinde farkındalık yaratan ve çözüm bekleyen sorunların tamamını kapsayan geniş listeye "sistemik gündem" adı verilir. Buna göre, yetkili kamu otoritelerinin (Meclis, Cumhurbaşkanlığı veya ilgili bakanlıklar) üzerinde işlem yapmak üzere resmi olarak kabul ettikleri ve öncelik sırasına koydukları daha somut ve dar kapsamlı sorunlar listesi aşağıdakilerden hangisidir?

Kamu politikası sürecinde, toplumsal bir sorunun yasama veya yürütme gibi resmi karar alıcı organlar tarafından ciddiyetle ele alınmaya başlandığı ve üzerinde yasal bir işlem yapılmak üzere çalışma programına dahil edildiği gündem türü aşağıdakilerden hangisidir?

Bir bakanlık tarafından yürütülen 'Genç İstihdamını Destekleme Projesi'nin tamamlanmasının ardından iki farklı rapor hazırlanmıştır. Birinci rapor; projenin bütçe kullanımını, personel görevlendirmelerindeki aksaklıkları ve kaynakların zamanında hedeflenen birimlere ulaştırılıp ulaştırılmadığını incelemektedir. İkinci rapor ise; projeye katılan gençlerin istihdam oranlarındaki artışın doğrudan bu projenin bir sonucu mu olduğunu yoksa genel ekonomik iyileşmeden mi kaynaklandığını bilimsel yöntemlerle analiz etmektedir.

Buna göre, hazırlanan bu raporlar ve kullanılan değerlendirme türleri ile ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

Kamu politikası döngüsünün aşamalarından biri olan 'politika sonlandırması' (policy termination) ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Kamu politikası uygulama literatüründe Sabatier ve Mazmanian tarafından savunulan "yukarıdan aşağıya" (top-down) model; merkezi otoritenin belirlediği net hedefleri, yasal çerçeveyi ve hiyerarşik denetimi ön plana çıkarırken; Michael Lipsky'nin geliştirdiği "aşağıdan yukarıya" (bottom-up) yaklaşım ve "sokaktaki bürokratlar" (street-level bureaucrats) analizi, uygulama sürecinin karakterini belirleyen temel unsuru aşağıdakilerden hangisi olarak tanımlamaktadır?

Kamu politikası sürecinde, hazırlanan bir politika taslağının yetkili makamlarca onaylanarak hukuki bir statü kazanmasının yanı sıra, toplumun bu politikayı 'haklı ve kabul edilebilir' bulması sürecine ne ad verilir?

Michael Lipsky tarafından geliştirilen 'sokaktaki bürokratlar' (street-level bureaucrats) teorisine göre, kamu politikalarının uygulama aşamasında uygulayıcıların (polis, öğretmen, sosyal hizmet uzmanı vb.) politikayı 'kağıt üzerindeki metinden' farklılaştırarak fiilen yeniden şekillendirmelerine (policy-making) neden olan faktörler arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

Bir büyükşehir belediyesi tarafından yürütülen "Ulaşım Kartı Desteği" projesi kapsamında hem kurum içi hem de bağımsız bir dış kuruluş aracılığıyla değerlendirme süreçleri yürütülmüştür. Değerlendirme raporlarından elde edilen temel bulgular şunlardır:

I. Kurum içi birim tarafından hazırlanan raporda; bütçe tahsislerinin zamanında yapıldığı, kartların hedeflenen süre içinde %95 oranında dağıtıldığı ve idari işleyişte aksama yaşanmadığı belirtilmiştir.
II. Bağımsız kuruluşun hazırladığı raporda; kart kullanımının artmasına rağmen şehir içi özel araç trafiğinde anlamlı bir azalma gözlemlenmediği ve destekten yararlananların önemli bir kısmının zaten toplu taşıma kullanan orta-alt gelir grubu olduğu, kentin çeperlerinde yaşayan ve ulaşıma erişimi en kısıtlı olan en yoksul kesime ulaşılamadığı saptanmıştır.

Kamu politikası değerlendirme kriterleri ve türleri dikkate alındığında, bu proje hakkında yapılabilecek en kapsamlı ve doğru analitik çıkarım aşağıdakilerden hangisidir?

Kamu politikası sürecinde, 'politika formülasyonu' (tasarımı) aşaması, sorunların çözümüne yönelik alternatif yolların üretildiği ve bu yolların olası sonuçlarının teknik olarak analiz edildiği evredir. Bu aşamanın dinamikleri ve aktörlerin rolleri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi politika formülasyonu süreci için geçerli bir tespittir?

Pressman ve Wildavsky tarafından $1973$ yılında yayımlanan ve kamu politikası uygulama literatürünün öncüsü kabul edilen "Uygulama" (Implementation) adlı çalışmada, politika başarısızlığının temel nedeni olarak "ortak eylemin karmaşıklığı" (complexity of joint action) kavramı vurgulanmıştır. Bu yaklaşıma göre, uygulama sürecindeki her bir "onay noktası" (clearance point) veya aktörün iş birliği yapma olasılığı $\%95$ gibi yüksek bir oran olsa dahi, $70$ farklı onay noktasının bulunduğu bir projede toplam başarı olasılığının yaklaşık $\%3$'e düşmesi, uygulama süreciyle ilgili aşağıdaki temel çıkarımlardan hangisini doğrulamaktadır?