Question

Difficulty: MediumBorçlanmanın Gelir Dağılımına Etkisi

Bir ülkede kamu açıklarının sürekli olarak iç borçlanma yoluyla finanse edildiği, borç servisinin gerektirdiği mali kaynağın büyük ölçüde dolaylı vergiler aracılığıyla sağlandığı ve alınan borçların üretken yatırımlar yerine cari harcamalarda kullanıldığı varsayılmaktadır.

Buna göre, uygulanan bu borçlanma politikasının gelir dağılımı üzerindeki net etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Borç servisinin dolaylı vergilerle karşılanması alt gelir gruplarından rantiye sınıfına gelir transferi yaratarak nesil içi gelir dağılımını bozar; kaynakların cari harcamalarda kullanılması ise geri ödeme yükünü geleceğe taşıyarak nesiller arası gelir dağılımını olumsuz etkiler.Answer
  2. B
    Atıl fonların özel kesimden kamu kesimine aktarılmasını sağlayarak kaynak dağılımında etkinliği artırır ve piyasa mekanizmasının yarattığı eşitsizlikleri gidererek gelir dağılımında adaleti tesis eder.
  3. C
    Yüksek gelirli rantiye sınıfının elindeki atıl satın alma gücünü emerek enflasyonist baskıları azaltır, böylece alt gelir gruplarının satın alma gücünü koruyarak gelir dağılımını iyileştirici bir etki yaratır.
  4. D
    Klasik yaklaşıma göre iç borçlanma verginin zaman içinde ertelenmiş bir formu olarak kabul edildiğinden, borç faizi ödemeleri uzun dönemde rantiye sınıfı lehine veya aleyhine herhangi bir yeniden dağıtım etkisi yaratmaz.
  5. E
    Borçlanmanın geri ödemesi toplumun geneline yayılan dolaylı vergilerle yapıldığı için borç yükü tüm kesimlere eşit dağıtılır ve rantiye sınıfının elde ettiği gelirler sistemin genel dengesi içinde nötralize olur.

Answer

Borç faizi ödemelerinin dolaylı vergilerle finanse edilmesinin düşük gelirli kesimden yüksek gelirli rantiye sınıfına gelir transferine yol açarak yatay gelir dağılımını bozduğu ve borcun cari harcamalarda kullanılmasının yükü gelecek nesillere aktararak nesiller arası gelir dağılımını olumsuz etkilediğini belirten seçenektir.
İç borçlanmada devlet tahvil ve bonolarını ağırlıklı olarak yüksek gelir grubundaki kişi ve kurumlar (rantiye sınıfı) satın alır. Devlet borç servisini (anapara ve faiz ödemeleri) gerçekleştirirken, dar ve sabit gelirliler üzerinde oransal olarak daha büyük bir yük oluşturan dolaylı vergileri kullanırsa, toplumun yoksul kesiminden zengin kesimine (rantiyeye) doğru net bir gelir transferi gerçekleşir. Bu durum nesil içi (yatay) gelir dağılımını bozar. Diğer taraftan, borçlanılan kaynaklar üretken (gelecekte gelir yaratacak) yatırımlar yerine doğrudan cari harcamalara yönlendirildiğinde, kamu harcamasının faydasını bugünkü nesil tüketirken; borcun anapara ve faiz ödeme külfeti (yüksek vergiler aracılığıyla) gelecek nesillerin omuzlarına yüklenir. Bu durum da nesiller arası gelir dağılımını bozucu bir etkiye sahiptir.

Step-by-Step Solution

1
İç borçlanmanın nesil içi gelir dağılımı (rantiye sınıfı) üzerindeki etkisini analiz etmek.
Devlet iç borçlanmaya gittiğinde tahvil ve bonoları genellikle tasarruf fazlası olan yüksek gelirli kesim (rantiye sınıfı) satın alır. Devlet borcunu öderken bu kesime anaparanın yanında faiz de öder.
Borç servisi sırasında paranın kimden toplanıp kime ödendiği, gelir dağılımı etkisini belirleyen en temel unsurdur.
2
Vergi sisteminin (dolaylı vergiler) borç servisindeki dağılımsal rolünü değerlendirmek.
Dolaylı vergiler (KDV, ÖTV vb.) ödeme gücünü dikkate almadığı için regresif karakterlidir; dar gelirlilerin bütçesinde daha büyük yer tutar. Dolaylı vergilerle toplanan fonların rantiye sınıfına faiz olarak ödenmesi, yoksuldan zengine doğru bir gelir transferi yaratır.
Borçlanmanın net gelir dağılımı etkisi tek başına değil, geri ödemenin hangi tür vergilerle finanse edildiği ile birlikte anlaşılabilir.
3
Borçlanma gelirlerinin kullanım yerinin (cari harcamalar) nesiller arası etkisini saptamak.
Alınan borçlar altyapı veya teknoloji gibi üretken yatırımlar yerine bugünkü tüketimi ifade eden cari harcamalarda kullanıldığında, gelecekte bir getiri veya vergi kapasitesi yaratmaz. Faydayı bugünkü nesil yaşarken, borcun geri ödemesi gelecek nesillere kalır.
Nesiller arası gelir dağılımını ölçmek için, borcun getirdiği faydanın hangi nesle, maliyetinin hangi nesle yansıdığına bakmak gerekir.

Key Concept

İç borçlanmanın yatay ve nesiller arası gelir dağılımı üzerindeki çifte olumsuz etkisi (Rantiye sınıfına transfer ve vergi yükü aktarımı)
Rate this question