Question

Difficulty: HardOtomatik İstikrar Sağlayıcı Araçlar

Bir ülkenin uyguladığı yeni mali reform paketi kapsamında; mevcut artan oranlı gelir vergisi sistemi kaldırılarak yerine eşdeğer vergi hasılatı sağlayacak tek oranlı ve geniş tabanlı bir tüketim vergisi getirilmiştir. Eş zamanlı olarak, konjonktürel daralma dönemlerinde artış gösteren işsizlik sigortası ödemeleri iptal edilmiş, bunun yerine tüm vatandaşlara ekonomik koşullardan bağımsız olarak sabit tutarlı bir 'temel vatandaşlık geliri' bağlanmıştır.

Buna göre, söz konusu mali reformun ekonomideki otomatik istikrar sağlayıcı mekanizmaların gücü ve çarpan katsayısının büyüklüğü üzerindeki beklenen etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Milli gelir içindeki toplam vergi yükü ve kamu harcaması payı değişmediği için otomatik istikrar gücü sabit kalır, makroekonomik şoklar aynı oranda emilir.
  2. B
    Otomatik istikrar gücü artar, çünkü herkese ödenen sabit temel gelir uygulaması daralma dönemlerinde otonom talebi destekleyerek mali sürüklenmeyi engeller.
  3. C
    Otomatik istikrar mekanizmalarının gücü zayıflar, ancak sabit nitelikli transfer ödemeleri dışa sızıntıları artıracağından harcama çarpanının katsayısı küçülür.
  4. Otomatik istikrar mekanizmalarının gücü zayıflar ve bütçenin gelire esnekliği azaldığı için harcama çarpanının katsayısı büyür.Answer
  5. E
    Tüketim üzerinden alınan tek oranlı vergilerin regresif yapısı, daralma dönemlerinde dar gelirlilerin vergi yükünü otomatik olarak hafifleteceğinden sistemin istikrar gücü artar.

Answer

Otomatik istikrar mekanizmalarının gücü zayıflar ve bütçenin gelire esnekliği azaldığı için harcama çarpanının katsayısı büyür.
Artan oranlı gelir vergisi ve konjonktüre duyarlı işsizlik sigortası, ekonomideki dalgalanmalara karşı kendiliğinden tepki veren en güçlü otomatik istikrar sağlayıcılardır. Bunların yerine tek oranlı tüketim vergisi (düşük esneklik) ve konjonktürden bağımsız sabit temel gelir (sıfır esneklik) getirilmesi, bütçe sisteminin milli gelire duyarlılığını neredeyse ortadan kaldırır. Makroekonomik modelde, vergi haddinin ve transfere bağlı esnekliğin düşmesi, harcama çarpanının (çoğaltan) paydasındaki sızıntı oranlarını küçültür. Sızıntıların azalması, çarpan katsayısının büyümesine yol açar; bu da ekonomiyi dışsal şoklara karşı çok daha kırılgan ve savunmasız hale getirir.

Step-by-Step Solution

1
Vergi reformunun bütçe esnekliğine etkisini analiz etmek
Artan oranlı gelir vergisinden tek oranlı tüketim vergisine geçiş, vergi sisteminin milli gelire olan duyarlılığını (esnekliğini) önemli ölçüde düşürür.
Artan oranlı vergiler genişleme dönemlerinde gelirden daha hızlı artarak, daralma dönemlerinde ise daha hızlı azalarak şokları emer. Tek oranlı vergilerde bu esneklik zayıftır.
2
Transfer harcamalarındaki değişikliğin etkisini değerlendirmek
İşsizlik sigortası gibi konjonktüre ters yönlü çalışan bir transferin yerine sabit bir temel gelir getirilmesi, harcamalar yönünden sağlanan otomatik istikrarı yok eder.
İşsizlik sigortası resesyonda otomatik olarak artarak talebi destekler. Sabit temel gelir ise konjonktürel duruma tepki vermez (gelire duyarlılığı sıfırdır).
3
Bütçe esnekliğindeki düşüşün harcama çarpanına etkisini hesaplamak
Vergi ve transfer esnekliklerinin azalması, çarpan formülünün paydasındaki sızıntı oranlarını küçülttüğü için harcama çarpanının katsayısı büyür.
Dışa kapalı bir ekonomide çarpan katsayısı basitçe 1/(1c(1t))1 / (1 - c(1 - t)) formülüyle ifade edilir. Marjinal vergi haddi (tt) düştüğünde payda küçülür ve otonom harcama şoklarının milli gelir üzerindeki etkisi (çarpan katsayısı) büyür.

Key Concept

Otomatik İstikrar Sağlayıcılar ve Çarpan Mekanizması

Hints

1
Artan oranlı vergiler ile tek oranlı vergilerin milli gelir değişimlerine nasıl tepki verdiğini (marjinal duyarlılığını) karşılaştırın.
2
İşsizlik sigortası sadece resesyon dönemlerinde ödenirken, temel vatandaşlık geliri her koşulda aynı miktarda ödenir. Bu durumun çarpan formülünün paydasındaki sızıntılara etkisini düşünün.

Practice More

Otomatik istikrar sağlayıcıların gücünün zayıfladığı bir ekonomide, hükümetin makroekonomik istikrarı sağlamak için iradi (ihtiyari) maliye politikalarına daha fazla başvurmak zorunda kalacağı durumları inceleyin.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question