Bir kamu kurumu, teknoloji altyapısını modernize etmek amacıyla yurt dışından özel bir donanım sistemi ithal etmeyi planlamaktadır. Bu yatırımın maliyet-fayda analizi yapılırken, donanımın piyasa fiyatının devlet tarafından uygulanan yüksek gümrük vergileri nedeniyle dünya fiyatlarının üzerinde olduğu tespit edilmiştir. Toplumsal refah analizi açısından, donanımın gerçek maliyetini yansıtan "gölge fiyat" (shadow price) belirlenirken gümrük vergileriyle ilgili nasıl bir işlem yapılmalıdır?
- Gümrük vergileri toplumun bir kesiminden diğerine yapılan bir transfer niteliğinde olduğu için piyasa fiyatından düşülerek gerçek kaynak maliyeti hesaplanmalıdır.Answer
- BGümrük vergileri ithalat sürecinde katlanılan reel bir maliyet olduğu için projenin toplumsal maliyetine bir yük olarak aynen eklenmelidir.
- CKamu muhasebesi kuralları gereği, proje bütçesinden çıkan toplam nakit miktarını temsil eden piyasa fiyatı herhangi bir düzeltme yapılmadan kullanılmalıdır.
- DGölge fiyat uygulaması yalnızca işgücü ve döviz gibi makro faktörler için geçerli olduğundan, ithal mallarda doğrudan piyasa fiyatı esas alınmalıdır.
- EVergiler devlet için bir gelir artışı yarattığından, donanımın piyasa fiyatına vergi tutarı kadar bir miktar daha eklenerek toplumsal fayda artırılmalıdır.
Answer
Gümrük vergileri bir transfer ödemesi niteliğinde olduğu için piyasa fiyatından düşülerek gerçek kaynak maliyeti hesaplanmalıdır.
Toplumsal maliyet-fayda analizinde gölge fiyatlar, piyasa fiyatlarının vergiler veya sübvansiyonlar nedeniyle toplumsal fırsat maliyetini yansıtmadığı durumlarda kullanılır. Vergiler, toplumun bir kesiminden devlet hazinesine yapılan transferlerdir ve toplumun toplam kaynaklarında bir azalmaya yol açmazlar. Bu nedenle, projenin toplumsal maliyeti hesaplanırken piyasa fiyatındaki vergi payı düşülerek gerçek kaynak kullanımı (fırsat maliyeti) bulunur.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Gölge Fiyat ve Transfer Ödemeleri İlişkisi
Estimated Time:1m 30s