Bir makroekonomide sermayenin marjinal etkinliğinin aniden düşmesiyle özel yatırım harcamalarının hızla gerilediği ve hanehalkının geleceğe yönelik karamsarlığı nedeniyle otonom tasarruf eğiliminin arttığı bir dönem yaşanmaktadır. Bu resesyonist gelişmelere rağmen siyasi otorite, salt bütçe denkliğini ve mali disiplini korumak amacıyla kamu harcamalarını kısmış ve otonom vergileri artırmıştır.
Keynesyen maliye politikası yaklaşımı çerçevesinde, ekonomideki bu şoklar ile hükümetin mali tutumu birlikte değerlendirildiğinde aşağıdaki sonuçlardan hangisinin ortaya çıkması beklenir?
- AFiyat ve ücretlerin aşağı yönlü tam esnekliği varsayımı gereği, azalan kamu harcamaları piyasa faiz oranlarını hızla düşürerek özel yatırımları canlandırır ve sistemi tam istihdama taşır.
- BHükümetin bütçe açığını kapatmak için aldığı bu iradi kararlar, durgunluk dönemlerinde devreye giren en güçlü otomatik istikrar sağlayıcı mekanizma olarak gelir dalgalanmalarını sönümlendirir.
- Efektif talepteki başlangıç daralması, hükümetin izlediği bu pro-siklik (döngü yönlü) mali politikanın negatif çarpan etkisiyle birleşerek ekonomiyi daha derin bir gayri iradi işsizlik dengesine sürükler.Answer
- DVergi çarpanının mutlak değer itibarıyla kamu harcamaları çarpanından büyük olması nedeniyle, aynı miktardaki bütçe kesintisi ve vergi artışı milli geliri paradoksal bir biçimde genişletecektir.
- EHer koşulda yıllık bütçe denkliğini savunan bu müdahale tarzı, telafi edici modern maliye yaklaşımının özünü oluşturduğundan makroekonomik istikrarın yeniden tesis edilmesini garantiler.
Answer
Resesyonist bir eğilim varken hükümetin harcamaları kısıp vergileri artırması, efektif talebi negatif çarpan etkisiyle daha da düşürerek ekonomiyi derin bir gayri iradi işsizlik açmazına sürükler.
Keynesyen iktisat teorisine göre, ekonomide otonom harcamaların (özellikle özel yatırımların) düştüğü resesyon dönemlerinde devletin telafi edici (anti-siklik) maliye politikası izleyerek bütçe açığı vermesi gerekir. Geleneksel maliye anlayışının bir yansıması olan 'her koşulda denk bütçe' kuralının durgunluk döneminde uygulanması (harcamaların kısılması, vergilerin artırılması), zaten yetersiz olan efektif talebi daha da baskılar. Bu durum, negatif yönde çalışan çarpan mekanizmasının etkisiyle ulusal gelirin daha da düşmesine ve ekonominin kalıcı bir gayri iradi işsizlik dengesine (eksik istihdam) saplanmasına neden olur.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Keynesyen Yaklaşımda Maliye Politikası, Efektif Talep ve Çarpan Mekanizması