Ülkemizde uygulanan güncel kamu finansmanı mevzuatı uyarınca, Hazine ve Maliye Bakanlığı önümüzdeki aylarda yoğunlaşacak itfa takvimini rahatlatmak ve borç stokunun vade yapısını uzatmak amacıyla piyasa yapıcı bankalarla bir işlem gerçekleştirmiştir. Bu işlem kapsamında, henüz vadesi gelmemiş kısa vadeli devlet tahvilleri piyasadan geri alınmış ve bunun karşılığında aynı kurumlara on yıl vadeli yeni tahviller ihraç edilmiştir.
Gerçekleştirilen bu işlemin maliye teorisindeki kavramsal niteliği ve güncel yasal mevzuattaki borçlanma limitleri karşısındaki durumu aşağıdakilerin hangisinde doğru ifade edilmiştir?
- Vadeyi uzatma amacı taşıdığı için tahkim (konsolidasyon) niteliğindedir ve yasal olarak aktif borç yönetimi işlemi sayıldığından net borçlanma limitine tabi değildir.Answer
- BFaiz oranlarındaki düşüşten yararlanma amacı taşıyan bir değiştirim (konversiyon) işlemidir ve yaratılan yeni yükümlülükler net borçlanma limitinden düşülür.
- CHazine'nin kısa vadeli nakit ihtiyacını karşılamak üzere başvurduğu bir dalgalı borç ihracıdır ve işlem hacmi bütçe kanunuyla belirlenen limitler dâhilinde kalmalıdır.
- DMerkez Bankası kaynaklarının kullanıldığı bir borcun paraya çevrilmesi (monetizasyon) işlemidir ve olağanüstü durumlarda borçlanma limitlerinden muaf tutulur.
- ESürekli satış (tap) yöntemi kullanılarak yapılan bir açık piyasa faaliyetidir ve gerçekleşen ihraç tutarı oranında yasal net borçlanma limitini daraltır.
Answer
İşlem, vade uzatımı sağladığı için kavramsal olarak tahkim (konsolidasyon) niteliğindedir. Güncel mevzuata göre ise aktif borç yönetimi işlemi sayıldığından net borçlanma limitine dâhil edilmez.
Maliye teorisinde kısa vadeli borçların uzun vadeli borçlarla değiştirilmesi işlemine tahkim (konsolidasyon) adı verilir. Türkiye'deki güncel kamu finansmanı mevzuatı çerçevesinde Hazine'nin itfa profilini düzenlemek, riskleri azaltmak veya maliyetleri yönetmek amacıyla ikincil piyasada veya piyasa yapıcılarla gerçekleştirdiği bu tür senet değişimi (geri alım/ihraç) operasyonları 'aktif borç yönetimi' kapsamındadır. İlgili yasal düzenlemeler uyarınca, aktif borç yönetimi amacıyla gerçekleştirilen işlemler (örneğin borç değişimi) net borçlanma limiti hesaplamasında dikkate alınmaz.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Tahkim ve Aktif Borç Yönetiminin Yasal Sınırları