Examkin

Question

Difficulty: Very hardBürokrasi Modelleri

Kamu tercihi teorisi literatüründe bürokrasinin ekonomik analizi yapılırken, William Niskanen’in bütçe maksimizasyonu yaklaşımı temel referans noktası kabul edilir. Ancak daha sonraki çalışmalar, bürokratların sadece bütçe büyüklüğüne değil, bütçenin bileşimine ve üretim sürecindeki girdi tercihlerine de odaklandığını savunmuştur.

Bu bağlamda, William Orzechowski tarafından geliştirilen modelin, Niskanen’in orijinal bütçe maksimizasyonu modelinden temel farkı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Bürokratların çıktı düzeyini sosyal optimumun üzerinde belirlerken, aynı zamanda üretim sürecinde girdi bileşimini (özellikle personel sayısını) kendi faydalarını artıracak şekilde değiştirerek teknik etkinsizliğe yol açmalarıAnswer
  2. B
    Bürokratların toplam bütçeyi sosyal bakımdan optimal olan MB=MCMB = MC noktasında sabitleyerek kaynak tahsisinde etkinliği sağlamaya çalışmaları
  3. C
    Bürokratların bütçe fazlasını (artık) maksimize etmek amacıyla çıktı miktarını bilinçli olarak sosyal optimumun altında tutmaları
  4. D
    Siyasal iktidarın bürokratlar üzerindeki tam bilgiye sahip olması nedeniyle bütçenin asgari maliyet düzeyine indirilmesi
  5. E
    Bürokratların kamu hizmetlerini sunarken 'oylama ticareti' (logrolling) mekanizmasını kullanarak bütçe onayını garantilemeleri

Answer

Orzechowski'nin modelini ayıran temel fark, bürokratların sadece çıktı miktarını değil, girdi bileşimini de (özellikle personel sayısını) maksimize ederek teknik etkinsizliğe yol açmalarıdır.
Orzechowski modeli, bürokrasi analizine 'girdi tercihi' boyutunu ekler. Niskanen modelinde bürokratların verili bir bütçeyle en yüksek çıktıyı ürettiği (teknik etkinlik) varsayılırken; Orzechowski, bürokratların personel sayısını artırma eğiliminde olduğunu, bu yüzden aynı çıktıyı daha fazla maliyetle üreterek hem tahsis edici hem de teknik etkinsizliğe yol açtıklarını savunur.

Step-by-Step Solution

1
Niskanen modelinin temel varsayımını analiz etme
Niskanen'e göre bürokratlar toplam bütçeyi maksimize eder ve çıktı düzeyi sosyal optimumun yaklaşık iki katıdır (TB=TCTB = TC). Bu modelde 'tahsis edici etkinsizlik' vardır ancak teknik etkinlik varsayılır.
Niskanen, bürokratın verili bir çıktı için maliyeti minimize ettiğini varsayar.
2
Orzechowski'nin Niskanen modeline getirdiği eleştiriyi değerlendirme
Orzechowski, bürokratların fayda fonksiyonunda sadece bütçenin değil, emrin altındaki personel sayısı (staff size) gibi girdilerin de yer aldığını belirtir.
Personel sayısı bürokrata prestij, güç ve terfi olanakları sağlar.
3
Teknik etkinsizlik kavramını uygulama
Bürokratlar, çıktı üretiminde maliyet minimize eden girdi bileşimi yerine, daha fazla personel kullanımına dayalı bir bileşimi tercih ederler. Bu durum 'teknik etkinsizliğe' yol açar.
Üretim sürecinde optimalden fazla girdi kullanımı teknik verimliliği düşürür.

Key Concept

Orzechowski Bürokrasi Modeli ve Teknik Etkinsizlik

Practice More

Niskanen modelindeki TB=TCTB = TC dengesinin grafiksel analizi ile sosyal etkin üretim düzeyi arasındaki farkı inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question

Topics

Bürokrasi Modelleri

More questions from this topic