Monetarist (Parasalcı) iktisat okulunun makroekonomik istikrar ve politika araçlarına bakışı, Keynesyen ve Yeni Klasik yaklaşımlardan belirgin farklılıklar gösterir. Hükümetin iradi (ihtiyari) olarak genişlemeci maliye politikası uyguladığı, merkez bankasının ise önceden belirlenmiş sabit oranlı parasal büyüme kuralına (-kuralı) sadık kaldığı bir senaryo düşünülmektedir.
Monetarist yaklaşıma göre, bu politika bileşiminin etkileri ve mekanizmaları hakkında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Para arzının -kuralı ile kontrol edilmesi durumunda, iradi maliye politikasının yaratacağı bütçe açığı faiz oranlarını yükselterek özel kesim harcamalarını tam olarak dışlayacaktır (tam crowding-out). Dolayısıyla politika reel geliri artıramayacak ve uzun dönemde paranın yansızlığı ilkesi doğrultusunda fiyatlar genel düzeyi yalnızca parasal büyümeyle belirlenecektir.Answer
- BEksik istihdam koşullarında uygulanan bu iradi maliye politikası, güçlü bir çarpan mekanizmasını tetikleyerek reel geliri artıracak ve para talebinin faize tam duyarlı olması nedeniyle dışlama (crowding-out) etkisi önemsiz boyutta kalacaktır.
- CEkonomik birimlerin rasyonel beklentilere sahip olması nedeniyle, iradi maliye politikasının yol açtığı bütçe açığı gelecekteki vergi artışları olarak algılanacak ve dışlama etkisi faiz oranlarından ziyade tasarruf artışıyla anında gerçekleşecektir.
- DEğer ekonomi tam istihdamda iken bu politika uygulanıyorsa, ortaya çıkacak enflasyonist baskıları ve mali sürüklenmeyi bertaraf etmek için vergi oranlarının düşürülmesine dayalı daha güçlü iradi genişlemeci politikalara başvurulmalıdır.
- Eİradi maliye politikalarının karar ve uygulama gecikmeleri bulunmadığından, bu politikalar -kuralının yol açabileceği kısa dönemli dalgalanmaları önlemede otomatik istikrar sağlayıcılara kıyasla çok daha hızlı ve başarılı sonuçlar verir.
Answer
Para arzının -kuralı ile kontrol edildiği durumda, iradi maliye politikasının tam dışlama (crowding-out) etkisi yaratarak reel geliri artıramayacağını ve uzun dönemde paranın yansızlığı ilkesi doğrultusunda makroekonomik dengelerin parasal büyümeye bağlı kalacağını belirten ifadedir.
Monetarist (Parasalcı) yaklaşıma göre para talebinin faiz esnekliği çok düşüktür ( eğrisi diktir). Merkez bankasının para arzını sabit bir kuralla (-kuralı) kontrol ettiği bir ortamda, hükümetin kamu harcamalarını artırması ( eğrisini sağa kaydırması) faiz oranlarını şiddetle yükseltir. Bu durum, özel kesim harcamalarının kamu harcama artışı kadar azalmasına yol açarak 'tam dışlama' (complete crowding-out) yaratır. Sonuç olarak, iradi maliye politikası toplam talebi ve reel geliri artıramaz; sadece harcamaların kompozisyonunu değiştirir. Ayrıca, Monetaristlere göre uzun dönemde paranın yansızlığı (neutrality of money) geçerli olduğundan, makroekonomik istikrar ve fiyat genel düzeyi tamamen para arzındaki kurallı büyümeye bağlıdır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Monetarist Yaklaşımda Dışlama Etkisi ve Politika Kuralları