Question

Difficulty: HardVergi Politikası

Bir makroekonomik sistemde marjinal tüketim eğilimi (cc) 0,800,80 olarak tahmin edilmektedir. Ekonomi yönetimi, tam istihdam düzeyine ulaşmak amacıyla Denk Bütçe Çarpanı (Haavelmo Teoremi) yaklaşımına uygun olarak, kamu harcamalarını (ΔG\Delta G) ve otonom vergileri (ΔT0\Delta T_0) eş anlı olarak 200200 milyar TL artıracak iradi (ihtiyari) bir maliye politikası paketi açıklamıştır.

Politikanın etkinliğini değerlendiren uzmanlar, ekonomideki vergi sisteminin sadece otonom vergilerden oluşması durumu ile sisteme 0,250,25 oranında gelirle orantılı verginin (t=0,25t=0,25) dahil edilmesi durumlarını karşılaştırmışlardır.

Bu karşılaştırma ve maliye politikası araçlarının işleyişi dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Sisteme oransal verginin dahil edilmesi otomatik istikrar sağlayıcı bir etki yaratarak, iradi politikanın milli gelir üzerindeki net genişletici etkisini yarı yarıya düşürür ve artışı 100100 milyar TL ile sınırlar.Answer
  2. B
    Haavelmo Teoremi gereğince, vergi sisteminin yapısından (oransal veya otonom) bağımsız olarak, denk bütçe politikası milli geliri daima harcama artışı kadar, yani 200200 milyar TL artırır.
  3. C
    Otonom vergi çarpanının mutlak değeri her iki senaryoda da kamu harcamaları çarpanından büyük olduğu için, uygulanan bu eş anlı paket ekonomide daraltıcı etki yaratır.
  4. D
    Oransal verginin sisteme dahil edilmesi, otonom vergi çarpanını 4-4'ten 5-5'e çıkaracağından, uygulanan iradi politikanın milli gelir üzerindeki genişletici etkisini artırır.
  5. E
    Oransal vergi sisteminin varlığı ekonomide mali sürüklenme etkisi yaratarak iradi genişleme politikasını tamamen tersine çevirir ve milli gelirin 100100 milyar TL azalmasına neden olur.

Answer

Sisteme oransal verginin dahil edilmesi otomatik istikrar sağlayıcı bir etki yaratarak, iradi politikanın milli gelir üzerindeki net genişletici etkisini yarı yarıya düşürür ve artışı 100100 milyar TL ile sınırlar.
Sadece otonom vergilerin bulunduğu bir ekonomide kamu harcamaları çarpanı 1/(1c)=1/0,2=51/(1-c) = 1/0,2 = 5 ve otonom vergi çarpanı c/(1c)=0,8/0,2=4-c/(1-c) = -0,8/0,2 = -4'tür. Denk bütçe çarpanı (54=1)(5-4=1) gereği 200200 milyarlık eş anlı artış geliri 200200 milyar TL artırır. Ancak t=0,25t=0,25 oranında gelirle orantılı vergi sisteme dahil edildiğinde, bu vergi otomatik istikrar sağlayıcı olarak çalışarak çarpanları küçültür. Yeni harcama çarpanı 1/[10,8(10,25)]=2,51/[1-0,8(1-0,25)] = 2,5 ve yeni otonom vergi çarpanı 0,8/[10,8(10,25)]=2-0,8/[1-0,8(1-0,25)] = -2 olur. Bu durumda milli gelirdeki değişim: ΔY=2,5(200)2(200)=500400=100\Delta Y = 2,5(200) - 2(200) = 500 - 400 = 100 milyar TL olur. Dolayısıyla oransal vergi, iradi politikanın genişletici etkisini 200200 milyardan 100100 milyara düşürerek yarı yarıya sınırlamış olur.

Step-by-Step Solution

1
Oransal vergi olmayan (t=0t=0) basit model için çarpanları ve gelir değişimini hesaplamak.
KG=110,8=5K_G = \frac{1}{1-0,8} = 5, KT=0,810,8=4K_T = \frac{-0,8}{1-0,8} = -4. ΔY=5(200)4(200)=200\Delta Y = 5(200) - 4(200) = 200 milyar TL artış.
Referans senaryodaki (basit Haavelmo modeli) tam genişletici etkiyi görmek için.
2
Oransal vergi olan (t=0,25t=0,25) durum için yeni çarpanları hesaplamak.
Marjinal sızıntı oranı: 10,8(10,25)=10,6=0,41 - 0,8(1-0,25) = 1 - 0,6 = 0,4. Yeni çarpanlar: KG=10,4=2,5K_G = \frac{1}{0,4} = 2,5, KT=0,80,4=2K_T = \frac{-0,8}{0,4} = -2.
Otomatik istikrar sağlayıcının çarpan katsayılarını nasıl küçülttüğünü belirlemek için.
3
Yeni çarpanlarla iradi eş anlı politikanın milli gelire net etkisini bulmak.
ΔY=2,5(200)2(200)=500400=100\Delta Y = 2,5(200) - 2(200) = 500 - 400 = 100 milyar TL.
İkinci senaryodaki net genişletici etkiyi tespit etmek için.
4
İki durumu karşılaştırıp sonuç çıkarmak.
Milli gelir artışı 200200 milyar TL'den 100100 milyar TL'ye düşmüştür, yani yarı yarıya azalmıştır.
Seçeneklerdeki ifadelerin doğruluğunu matematiksel olarak değerlendirmek için.

Key Concept

İradi Maliye Politikası ve Otomatik İstikrar Sağlayıcıların Etkileşimi (Vergi Çarpanları)
Estimated Time:2m 0s
Rate this question