Dış ticaret açığı veren bir ülke, ithalatı ve genel yurt içi talebi kısmak amacıyla Katma Değer Vergisi (KDV) ve Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) gibi dolaylı vergilerin oranlarında önemli artışlara gitmiştir. Bu politika ödemeler dengesindeki açığın daralmasına katkı sağlamış olsa da dolaylı vergilerin regresif (tersine artan oranlı) yapısı nedeniyle vergi yükünün alt gelir grupları üzerinde oransal olarak daha fazla kalmasına neden olmuştur.
Buna göre, uygulanan bu maliye politikası aşağıdaki makroekonomik amaçlardan hangi ikisi arasında bir çatışma (trade-off) yaratmıştır?
- Ödemeler dengesinin sağlanması ile gelir dağılımında adaletAnswer
- BFiyat istikrarı ile tam istihdam
- CEkonomik büyüme ile kaynak dağılımında etkinlik
- DTam istihdam ile ödemeler dengesinin sağlanması
- EFiyat istikrarı ile ekonomik büyüme
Answer
Ödemeler dengesinin sağlanması ile gelir dağılımında adalet
Senaryoda belirtildiği üzere, dolaylı vergilerin (KDV, ÖTV) artırılması ithalatı sınırlandırıp dış ticaret açığını düşürerek 'ödemeler dengesinin sağlanması' hedefine ulaşılmasına yardımcı olur. Ancak dolaylı vergiler herkesten aynı oranda veya tutarda alındığı için, düşük gelirli bireylerin harcanabilir gelirleri içinde daha büyük bir pay tutarlar. Bu regresif yapı, gelir eşitsizliğini derinleştirerek 'gelir dağılımında adalet' amacıyla doğrudan çelişir. Dolayısıyla, bu olayda dış dengenin sağlanması ile sosyal adaletin korunması arasında bir çatışma (trade-off) yaşanmıştır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Maliye Politikası Amaçları Arasındaki Çatışmalar (Trade-off) ve Dolaylı Vergilerin Gelir Dağılımına Etkisi