Makroekonomik istikrarın sağlanması tartışmalarında, devlet müdahalelerinin etkililiğini analiz eden bir iktisadi düşünce okulu şu temel varsayımları ileri sürmektedir:
• Ekonomide uzun dönemde 'paranın yansızlığı' (nötralitesi) geçerlidir.
• Keynesyenlerin savunduğu ihtiyari (iradi) bütçe uygulamaları, ekonomideki dalgalanmaları yumuşatmak yerine karar ve uygulama gecikmeleri nedeniyle istikrarsızlığı artırır.
• Bütçe açıkları yoluyla genişleyen kamu sektörü, piyasa faiz hadlerini etkileyerek özel kesimin harcama kararlarını doğrudan sınırlandırır.
Yukarıdaki varsayımlara dayanan Monetarist (Parasalcı) yaklaşıma göre, maliye politikasının işleyiş mekanizması ve politika tercihi hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Kamu harcamalarındaki artış, faiz oranlarını yukarı çekerek özel sektörün yatırım ve tüketimini azaltır; bu sebeple iradi maliye politikaları terk edilmeli ve para arzının istikrarlı büyümesini sağlayan k-kuralı benimsenmelidir.Answer
- BKarar birimleri gelecekteki vergi yükümlülüklerini bugünden tam olarak öngörüp tasarruf davranışlarını değiştirdiğinden, maliye politikaları bütünüyle etkinsizdir ve bu nedenle müdahaleci araçlar tamamen dışlanmalıdır.
- CÖzel kesim yatırımları faiz oranındaki değişimlere duyarsız olduğu için kamu harcamaları tam çarpan etkisi yaratır; bu bağlamda ekonomik dalgalanmalara karşı iradi maliye politikaları temel dengeleyici unsur olmalıdır.
- DFiyatlar genel düzeyinin hızla arttığı dönemlerde otonom kamu harcamalarının genişletilmesi reel üretimi uyarır; bu süreçte uzun dönemli istikrar için para arzı ekonomik konjonktüre göre esnek bırakılmalıdır.
- Eİradi bütçe uygulamalarının yarattığı gecikme sorunlarını aşmak amacıyla para politikasından ziyade, vergi sisteminin otomatik istikrar sağlayıcı gücü artırılmalı ve formül esnekliği gibi mali araçlar ön plana çıkarılmalıdır.
Answer
Doğru yanıt, kamu harcamalarının dışlama etkisi yarattığını ve bu nedenle iradi maliye politikaları yerine sabit oranlı parasal büyüme kuralının (k-kuralı) uygulanması gerektiğini belirten ifadedir.
Monetarist (Parasalcı) yaklaşıma göre, maliye politikası özellikle tam istihdam düzeyinde dışlama (crowding-out) etkisine neden olur. Devletin kamu harcamalarını artırması faiz oranlarını yükseltir, bu da özel sektörün tüketim ve yatırım harcamalarının daralmasına yol açar. Monetarist ekolün kurucusu Milton Friedman, iradi (ihtiyari) maliye politikalarının karar ve uygulama gecikmeleri nedeniyle ekonomiyi daha da istikrarsızlaştırdığını savunmuştur. Bu yaklaşıma göre uzun dönemde paranın yansız (nötr) olması nedeniyle, ekonomik istikrarın sağlanması için iradi mali müdahaleler terk edilmeli ve para arzının ekonominin uzun dönem reel büyüme hızına paralel, sabit bir oranda artırılması kuralı (k-kuralı) uygulanmalıdır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Monetarist Yaklaşımda Maliye Politikasının Etkinsizliği ve K-Kuralı