Maliye literatüründe ekonomik istikrarsızlıklarla mücadele amacıyla kullanılan politika araçları, sorunun teşhis edilmesinden ekonomideki nihai etkisinin görülmesine kadar geçen sürede çeşitli zaman gecikmelerine (time lags) maruz kalmaktadır. Bu gecikmeler; tanıma, karar, eylem (uygulama) ve etki (dış) gecikmeleri olarak sınıflandırılmaktadır. Buna göre, farklı maliye politikası araçlarının taşıdığı zaman gecikmeleri ve nitelikleri dikkate alındığında aşağıdaki ifadelerden hangisi teorik olarak doğrudur?
- İradi kamu harcaması politikalarının yasal onay ve proje hazırlık süreçleri (iç gecikme) vergi değişikliklerine kıyasla genellikle daha uzun sürerken, harcamaların ekonomideki toplam talebi etkileme hızı (dış gecikme) vergilere göre daha yüksektir.Answer
- BOtomatik istikrar sağlayıcıların en belirgin özelliği, işsizlik veya gelir düşüşü gibi sorunları anında tespit edip yasal düzenleme sürecini başlatmaları nedeniyle en uzun karar gecikmesine sahip mali araçlar olmalarıdır.
- CFormül esnekliği uygulamaları, her bir konjonktürel dalgalanmada parlamentonun toplanıp yeni bir yasa çıkarmasını zorunlu kıldığı için karar ve eylem gecikmesi (iç gecikme) en uzun olan iradi politika aracıdır.
- DTanıma gecikmesi aşıldıktan sonra, talep enflasyonuyla mücadele etmek için iradi olarak otoyol projelerine hız verilmesi ve transfer harcamalarının artırılması, dış gecikmesi kısa olduğu için en uygun daraltıcı maliye politikasıdır.
- EVergi hasılatının enflasyonist dönemlerde artan nominal gelirler üzerinden otomatik olarak artış göstermesini ifade eden mali sürüklenme mekanizması, hükümetin her yıl bütçe kanunu ile belirlediği iradi bir karar gecikmesi türüdür.
Answer
İradi kamu harcamalarının yasal onay sürecinin (iç gecikme) vergi değişikliklerine göre daha uzun sürdüğünü, ancak harcamaların ekonomiyi etkileme süresinin (dış gecikme) vergilerden daha kısa olduğunu belirten ifadedir.
İradi maliye politikası araçlarından olan kamu harcamalarının planlanması, ihale edilmesi ve yürürlüğe girmesi prosedürel engeller nedeniyle uzun bir iç gecikmeye neden olur. Vergi oranlarının değiştirilmesi ise mecliste çok daha hızlı karara bağlanabilir. Ancak, dış (etki) gecikmesi ele alındığında durum tersine döner. Hükümet bir köprü inşa ettiğinde anında çimento alır ve işçi çalıştırır, bu da doğrudan toplam talebe etki eder (kısa dış gecikme). Oysa vergi indirimi yapıldığında, bireylerin elde ettikleri ilave harcanabilir geliri tüketim alışkanlıklarına yansıtmaları daha yavaş ve kademeli gerçekleşir (uzun dış gecikme). Doğru seçenek bu teorik asimetriyi kusursuz şekilde ifade etmektedir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
İradi Maliye Politikasında Zaman Gecikmeleri (İç ve Dış Gecikme)