Examkin

Question

Difficulty: HardEkonomik Sınıflandırma: Transfer Harcamaları

Maliye teorisinde kamu harcamalarının ekonomik tasnifi yapılırken; devletin harcama işlemine bağlı olarak ekonomiden doğrudan bir mal veya hizmet talep edip etmediği temel ölçüt olarak kabul edilir. Bu ölçüte göre harcamalar, milli gelir üzerinde doğrudan katma değer yaratan 'gerçek (kaynak kullanan) harcamalar' ve yalnızca satın alma gücünün el değiştirmesine yol açan 'transfer (aktarma) harcamaları' olarak ikiye ayrılır.

Buna göre, kamu idarelerince gerçekleştirilen aşağıdaki işlemlerden hangisi, nihai amacı bir sosyal veya ekonomik destek sağlamak olmasına rağmen, harcamanın yapılış şekli ve ekonomik niteliği bakımından bir 'transfer harcaması' olarak değerlendirilemez?

  1. A
    Herhangi bir sosyal güvenlik kurumuna tabi olmayan 65 yaş üstü muhtaç vatandaşlara periyodik yaşlılık aylığı ödenmesi
  2. B
    Tarımsal kuraklık nedeniyle ciddi rekolte kaybı yaşayan üreticilerin zararlarını telafi etmek amacıyla doğrudan nakdi destekleme yapılması
  3. C
    İstihdam kapasitesini artıran işletmelere, katlandıkları ilave işgören maliyetlerini hafifletmek amacıyla Hazine'den doğrudan nakdi teşvik ödemesi yapılması
  4. Temel eğitim düzeyindeki öğrencilere eğitim yılı başında ücretsiz olarak dağıtılmak üzere yayıncı firmalardan ders kitabı satın alınmasıAnswer
  5. E
    Şiddetli doğal afetlerden etkilenen bölgelerdeki hanehalklarına, geçici barınma ihtiyaçlarını karşılamaları için karşılıksız nakdi kira yardımı yapılması

Answer

Temel eğitim düzeyindeki öğrencilere eğitim yılı başında ücretsiz olarak dağıtılmak üzere yayıncı firmalardan ders kitabı satın alınması
Kamu maliyesinde bir harcamanın 'transfer' mi yoksa 'gerçek' harcama mı olduğu, paranın harcandığı anki mali işleme bakılarak belirlenir. Devletin yayıncı firmalardan ders kitabı satın alması; bütçeden çıkan para karşılığında piyasadan bir mal (kitap) çekilmesini, yani reel kaynak kullanımını ifade eder. Bu durumda devlet ile satıcı arasında doğrudan bir karşılıklılık (quid pro quo) söz konusudur. Kitapların daha sonra öğrencilere bedelsiz dağıtılması (ayni sosyal yardım), bu satın alma işleminin ekonomik anlamda bir 'gerçek harcama' olduğu gerçeğini değiştirmez.

Step-by-Step Solution

1
Harcamaların ekonomik niteliğine göre gerçek ve transfer harcaması ayrımının temel kriterini belirlemek
Devletin harcama karşılığında piyasadan doğrudan bir mal veya hizmet alıp almadığı (karşılıklılık ilkesi) temel kriterdir.
Pigou'nun sınıflandırmasında kaynak kullanan harcamalar gerçek, sadece satın alma gücünü aktaran harcamalar transfer harcamasıdır.
2
Seçeneklerdeki ödeme işlemlerinin karşılığında devletin bir mal veya hizmet elde edip etmediğini analiz etmek
Yaşlılık aylığı, nakdi kuraklık desteği, nakdi teşvik ve kira yardımı ödemeleri karşılığında devlet doğrudan bir hizmet veya mal almamaktadır. Bunlar tamamen karşılıksızdır.
Bu ödemelerin tamamı, devlet bütçesinden özel kesime yapılan tek taraflı satın alma gücü devirleridir (transfer harcamaları).
3
Ders kitabı satın alınması işleminin ekonomik niteliğini değerlendirmek
Kitap satın alımı, piyasadaki yayıncı firmalardan mal çekilmesini ifade eder ve devlet bütçesinden çıkan para karşılığında kuruma fiziki bir mal (kitap) girer.
Harcamanın nihai amacının sosyal (öğrencilere ücretsiz dağıtım) olması, alım işlemi sırasındaki karşılıklılık (quid pro quo) durumunu değiştirmediği için bu işlem bir gerçek harcamadır.

Key Concept

Gerçek ve Transfer Harcamaları Arasındaki Karşılıklılık (Quid Pro Quo) İlkesi
Rate this question

Topics

Ekonomik Sınıflandırma: Transfer Harcamaları

More questions from this topic