Question

Difficulty: Very hardKamu Tercihi ve Politik Karar Alma Modelleri

Temsili demokrasilerde kamu hizmetlerinin arz ve talep dinamiklerini inceleyen politik iktisat yaklaşımları, kamu harcamalarının neden sosyal optimum düzeyin üzerine çıktığını çeşitli mekanizmalarla açıklar.

Aşağıdaki durumlardan hangisi, seçmenlerin vergi yükünü eksik algılamasından ziyade, yasama organı ile yürütme organının profesyonel yöneticileri arasındaki bilgi asimetrisinden kaynaklanan ve kamu harcamalarını artıran bir mekanizmayı ifade etmektedir?

  1. Kamu hizmetlerini yürüten yöneticilerin, maliyet fonksiyonlarına dair sahip oldukları tekelci bilgiyi kullanarak, sponsor konumundaki siyasi otoriteden toplam faydanın toplam maliyete eşit olduğu noktaya kadar bütçe talep etmeleri.Answer
  2. B
    Kamu hizmetlerinin finansmanında doğrudan vergiler yerine borçlanma veya emisyon gibi yöntemlerin kullanılmasıyla, toplumun katlandığı gerçek maliyet algısının zayıflatılması.
  3. C
    Toplumun sanayileşmesi ve ekonomik yapının karmaşıklaşması sonucunda, devletin üstlenmek zorunda olduğu düzenleyici ve koruyucu fonksiyonların organik olarak genişlemesi.
  4. D
    Olağanüstü dönemlerde yükselen vergi tahammül sınırının, kriz sonrasında eski seviyesine dönmemesi ve devletin bu kalıcı finansman kapasitesiyle yeni sivil harcamalar yaratması.
  5. E
    Emek yoğun karaktere sahip kamu sektöründe teknolojik verimlilik artışının yavaş olmasına karşın, diğer sektörlerdeki ücret artışlarının kamuya yansıtılmasıyla harcamaların şişmesi.

Answer

Kamu hizmetlerini yürüten yöneticilerin, maliyet fonksiyonlarına dair sahip oldukları tekelci bilgiyi kullanarak siyasi otoriteden toplam faydanın toplam maliyete eşit olduğu noktaya kadar bütçe talep etmeleri.
Soru kökünde vurgulanan 'yasama organı (sponsor) ile yürütme organının profesyonel yöneticileri (bürokratlar) arasındaki bilgi asimetrisi', Kamu Tercihi Teorisi içinde yer alan William Niskanen'in 'Bürokrasi Modeli'nin kalbidir. Niskanen'e göre bürokratlar, hizmetin gerçek maliyeti hakkında meclisten çok daha detaylı bilgiye sahiptir. Bu bilgi tekeli sayesinde, meclisin bütçeyi onaylarken dikkate aldığı 'Toplam Fayda \geq Toplam Maliyet' kısıtını sonuna kadar zorlarlar. Sonuç olarak, harcamalar marjinal faydanın marjinal maliyete eşit olduğu (MF=MMMF = MM) sosyal optimum noktasını aşarak, toplam faydanın toplam maliyete eşitlendiği (TF=TMTF = TM) tepe noktasına kadar genişler. Doğru cevap bu teknik süreci eksiksiz ifade etmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Soru kökündeki temel kısıtları ve istenen teorik mekanizmayı tespit et.
Soru, 'seçmenlerin vergi yükünü eksik algılamasını' dışlamakta ve 'yasama ile yöneticiler (bürokratlar) arasındaki bilgi asimetrisine' dayalı mekanizmayı sormaktadır.
Doğru teoriyi belirlemek için, çeldirici olarak verilen diğer kamu tercihi teorilerini (Mali İllüzyon) elemek gerekir.
2
Kavramları kamu harcamaları teorileriyle eşleştir.
Vergi yükünü eksik algılama 'Mali İllüzyon', yasama ile bürokratlar arasındaki bilgi asimetrisi ise 'Niskanen Bürokrasi Modeli' olarak eşleştirilir.
Bürokratların hizmet maliyetlerini meclisten daha iyi bilmesi, Kamu Tercihi Teorisi'nin bu dalının temel dayanağıdır.
3
Niskanen Bürokrasi Modeli'nin ekonomik denge şartını hatırla.
Modelde bürokrat, bütçesini maksimize etmek için marjinal faydanın marjinal maliyete eşit olduğu (MF=MMMF = MM) sosyal optimumda durmaz; meclisin kabul edeceği sınır olan toplam faydanın toplam maliyete eşit olduğu (TF=TMTF = TM) noktaya kadar bütçeyi genişletir.
Yalnızca teorinin adını bilmek yeterli değildir, harcamaları nasıl artırdığının teknik mekanizmasını da seçeneklerde teşhis etmek şarttır.
4
Seçenekleri analiz ederek bu ekonomik şartı ifade eden cümleyi bul.
Yöneticilerin bilgi asimetrisini (tekelci bilgi) kullanıp TF=TMTF = TM noktasına kadar bütçe talep etmesini açıklayan seçenek doğru kabul edilir.
Diğer seçenekler Wagner Kanunu, Baumol Hastalığı, Peacock-Wiseman Sıçrama Tezi ve Mali İllüzyon gibi diğer artış teorilerini tanımlamaktadır.

Key Concept

Niskanen Bürokrasi Modeli ve Bilgi Asimetrisi
Estimated Time:2m 0s
Rate this question